Patriarchowie i niebo – różne nauki C. T. Russella i Towarzystwa Strażnica (cz. 1)
 |
Świadkowie Jehowy nie umiejscawiają patriarchów po zmartwychwstaniu w niebie. Mają oni żyć w przyszłym raju na ziemi. Jednak kiedyś Towarzystwo Strażnica nauczało inaczej. Opisujemy te zmiany nauk w cz. 1.
Na początku informujemy, że artykuł nasz składa się z następujących rozdziałów:
Początkowa nauka C. T. Russella o Abrahamie i innych patriarchach
Późniejsza i końcowa nauka C. T. Russella o patriarchach
Początkowa i końcowa nauka J. F. Rutherforda o patriarchach
Późniejsze nauki Towarzystwa Strażnica o patriarchach
Dwa pierwsze rozdziały zamieszczamy w tej części artykułu, a pozostałe w drugiej.
Ponad 10 lat temu opublikowaliśmy artykuł pt. Patriarchowie w niebie według dawnej nauki Towarzystwa Strażnica.
Wprawdzie opisana w nim nauka nie zmieniła się, ale przez te lata udało się nam dotrzeć do kolejnych publikacji poruszających omawiany temat. W dawnym artykule opisywaliśmy to zagadnienie od roku 1908, wspominając zaledwie o latach 1904 i 1907. W tym tekście uwzględniamy też czas wcześniejszy.
Prócz tego w roku 2019 Towarzystwo Strażnica wspomniało w swym czasopiśmie dawną swoją naukę o tym, że patriarchowie (święci Starego Testamentu, „książęta” (ang. princes) lub starożytni godni (ang. Ancient Worthies) po zmartwychwstaniu i spędzonym na ziemi Tysiącleciu mają zostać zabrani do nieba. Do osoby Abrahama i patriarchów nawiązano też w latach 2020 i 2022.
Na wstępie stwierdzamy, że da się zauważyć pewną różnicę między wykładniami pierwszych prezesów Towarzystwa Strażnica C. T. Russella (1852-1916) i J. F. Rutherforda (1869-1942).
Ten pierwszy „sugerował” pewne kwestie (choć wielokrotnie) związane z zabraniem patriarchów do nieba, ale po Tysiącleciu. Rutherford zaś ogłaszał jako pewne uzyskanie przez nich niebiańskiej „natury duchowej”.
Russell etapami wprowadzał swoją wykładnię, a jego następca nagle ją odrzucił. Nawet nie ogłosił oficjalnie, że porzuca to wierzenie.
Początkowa nauka C. T. Russella o Abrahamie i innych patriarchach
W roku 1907 Russell stwierdził, że Abraham na pewno nie znajdzie się w „klasie duchowej”, czyli nie będzie zabrany do nieba. Przyznał jednak, że „kiedyś” wierzył inaczej:
„On [tzn. Abraham] jest wymieniony jako jeden z tej klasy w Hebrajczyków 11:39,40. Kiedyś, razem z innymi, przypuszczaliśmy, że Abraham zostałby umieszczony w niebiańskim Królestwie klasy duchowej; ale dokładniejsze rozważenie tej sprawy pokazuje nam, że wręcz przeciwnie, należy on do klasy starożytnych godnych” (ang. Strażnica 01.02 1907 s. 3937 [reprint] – He is mentioned as one of this class in Hebrews 11:39,40. At one time, in company with others, we surmised that Abraham would have been placed in the heavenly Kingdom of the spiritual class; but a more careful consideration of the matter shows us, to the contrary, that he belongs to the class of ancient worthies…).
Russell w pierwszych latach swego analizowania Biblii doszedł do wniosku, że wkrótce wraz ze swoimi zwolennikami będzie zabrany do nieba (początkowo w 1878 i 1881 r.), należąc do duchowego „potomstwa Abrahama”.
Uważał, że skoro on i jego współpracownicy, jako duchowi „potomkowie Abrahama”, mieli znaleźć się w niebie, to tym bardziej Abraham powinien tam się znaleźć. Patriarcha ten miał być szczególnie wybrany spośród wszystkich mężów Starego Testamentu.
O Izraelitach i współczesnych Żydach Russell już w roku 1879 nauczał, że „posiądą ziemię”:
„Pismo Święte naucza, że w Wieku Tysiąclecia cielesny Izrael będzie narodem wiodącym, »radością całej ziemi«” (ang. Strażnica wrzesień 1879 s. 26 [reprint]).
Nauka pastora kształtowała się powoli. Początkowo nawet fragmentu o „książętach” z Iz 32:1 nie odnoszono do świętych Starego Testamentu, ale do tych z Nowego Testamentu i zwolenników nauki Russella, czyli do 144 000 pomazańców. Oto najstarszy przykład:
„»Król będzie panował sprawiedliwie, a książęta będą rządzić według prawa« – [Chrystus, nasza głowa, król, a my współdziedzice z nim] – a pod tym sprawiedliwym panowaniem i rządami »wszystkie narody ziemi będą błogosławione«, bo wtedy »wiedza o Panu napełni całą ziemię«.” (ang. Strażnica lipiec 1879 s. 11 [reprint]).
Inny fragment, o „książętach” z tekstu Ps 45:16, nie był komentowany aż do roku 1882, gdy go odniesiono o świętych Starego Testamentu (patrz ang. Strażnica maj 1882 s. 353-354 [reprint]).
Kiedy zatem pastor zaczął nauczać o ziemskich obietnicach dla Abrahama, skoro przyznał, że „kiedyś” przypuszczał, iż on pójdzie do nieba?
Angielski skorowidz do publikacji Towarzystwa Strażnica z lat 1879-1919 wymienia Strażnicę z roku 1881, jako najstarsze źródło opisujące „dane ziemskie obietnice” Abrahamowi:
given earthly promises, 218:12, 13 (hasło Abraham, s. 6519 [reprint]).
Wskazana publikacja z maja 1881 roku podaje informacje o Abrahamie i innych starożytnych godnych:
„Cóż więc powiemy, czyż Bóg jest niesprawiedliwy? Czy złożył Abrahamowi obietnice, których nigdy nie zamierzał spełnić i których był jedynie typem? Nie, obietnice, które Bóg złożył Abrahamowi, były ziemskiego rodzaju i Abraham musiał je rozumieć; ale Bóg, przewidując swoje wielkie plany, tak zaplanował te ziemskie obietnice, że wyższe duchowe błogosławieństwa i duchowe nasienie zostaną ukryte w ziemskich obietnicach, aż w stosownym czasie Jego Duch, za pośrednictwem Pawła, objawi je Kościołowi” (ang. Strażnica maj 1881 s. 218 [reprint]).
„(…) ci starożytni godni, ponieważ zostaną wypróbowani i uznani za godnych i usprawiedliwieni przez wiarę, zostaną podniesieni do chwały i doskonałości ziemskiego bytu” (ang. Strażnica maj 1881 s. 219 [reprint] s. 219).
W roku 1881 Russell opublikował, początkowo na łamach Strażnicy, broszurę pt. Pokarm dla myślących Chrześcijan. Miała ona, jako pierwsza, wskazywać różnicę dotyczącą powołania niebiańskiego i ziemskiego:
„(...) w ciągu ostatnich sześciu miesięcy 1881 roku wydano książeczkę o 160 stronach, pt. Food for Thinking Christians (Pokarm dla myślących Chrześcijan) (...) Była to pierwsza książka, o ile nam wiadomo, jaka omawiała różnicę pomiędzy wysokiem powołaniem Kościoła Ewangelii, a łaskami Restytucyi dla ogółu światowego. Ona wskazała datę końca tego wysokiego powołania, jako październik, 1881” (Przyjdź Królestwo Twoje 1919 [ang. 1891] s. 418).
„Niemniej Badacze Pisma Świętego wysoko sobie cenili pewną naukę biblijną, która ich odróżniała od całego chrześcijaństwa. O jaką naukę tu chodzi? Doskonałe życie wieczne na ziemi (…)
Zgodnie z tym na wykresie opublikowanym jako dodatek do Strażnicy z lipca i sierpnia roku 1881 wskazano, że wiele ludzi skorzysta z łaski Bożej podczas Tysiącletniego Panowania Chrystusa i będzie stanowić »rodzaj ludzki przyprowadzony do doskonałości i życia«” (Świadkowie Jehowy – głosiciele Królestwa Bożego 1995 s. 161-162).
Towarzystwo Strażnica wyjaśnia, że podobną tematykę podjął później pierwszy tom Wykładów Pisma Świętego opublikowany w roku 1886, z którego cytujemy dwa fragmenty:
„We wrześniu 1881 roku wydawnictwo Strażnica opublikowało książkę pt. »Pokarm dla myślących chrześcijan« (Food for Thinking Christians). Nieco później, w roku 1886, ukazała się książka »Boski plan wieków« (The Divine Plan of the Ages). Obie te pozycje wyjaśniały, że natura duchowa różni się w istotnej mierze od ziemskiej natury człowieczej. Dlatego też niebiańskie zbawienie zboru 144 000 zrodzonych z ducha jest czymś innym niż zbawienie ludzkości odkupionej do życia na rajskiej ziemi” (Strażnica Rok CI [1980] Nr 14 s. 11-12).
„Obietnica, uczyniona Abrahamowi, do której św. Szczepan się odwołuje (Dz. Ap. 7:5) i w której Izrael pokładał nadzieje, była ziemska: odnosiła się ona do ziemi to jest, że Bóg »obiecał mu ją dać w osiadłość«. (…) Apostoł Paweł, pisząc o tej samej klasie świętych Starego Zakonu – o Abrahamie między innymi – zgadza się ze zdaniem Szczepana, że obietnica uczyniona Abrahamowi nie została jeszcze wypełnioną, a postępując dalej, pokazuje, że te ziemskie obietnice nie mogą i nie będą urzeczywistnione prędzej aż się wypełnią wyższe, niebieskie obietnice względem Chrystusa (Głowy i ciała)” (Boski Plan Wieków 1914 [ang. 1886] s. 366-367).
„Z tego się okazuje, że ziemską fazę Królestwa Bożego będzie stanowiło cielesne nasienie Abrahama i naród Izraelski. – Koło tego faktu gromadzi się wiele proroctw, które wskazują na przodownictwo tego narodu w boskim planie przyszłego błogosławienia świata, kiedy ich przybytek upadły będzie odbudowany, a Jerozolima będzie chlubą całej ziemi. Znajdujemy świadectwa, tak Proroków, jak i Apostołów, które jasno pokazują, że w czasie naprawienia wszystkich rzeczy Izrael pomiędzy narodami pierwszy dojdzie do harmonii z nowym porządkiem rzeczy; że ziemska Jerozolima będzie odbudowaną na jej starych gruzach i ze jej rząd będzie przywrócony, jak na początku książąt i sędziów (Iz. 1:26; Ps. 45:17; Jer. 30:18)” (Boski Plan Wieków 1914 [ang. 1886] s. 367-368).
Patrz też jw. podrozdział Dwie fazy Królestwa Bożego s. 360-375.
To wszystko wskazuje, że przed majem 1881 roku Russell miał inny pogląd, niż później, na temat Abrahama. Stąd późniejsze słowa pastora: „wręcz przeciwnie, należy on do klasy starożytnych godnych” (patrz powyżej).
Ciekawe kwestie występowały w publikacji pt. Cienie przybytku „lepszych ofiar” (ang. 1882, 1907), która w starszych edycjach nie zawierała omawianej nauki, a dopisano ją w nowszych. Russell podawał, że napisana została ona w roku 1881 (patrz Cienie Przybytku „Lepszych Ofiar” 1915, strona bez numeracji, Przedmowa [ang. 1899, strona bez numeracji, Preface]), choć podawana jest też data 1882.
Oto fragment dopisanej treści w edycji z roku 1899:
„Jakeśmy to już na innem miejscu widzieli, że Boski porządek jest ten, że ci Ojcowie Święci, z których największy jest w mniejszej sławie, niżeli najmniejszy w Królestwie, mimo tego zajmować oni będą wysokie stanowiska i wyróżnienia w Królestwie Bożem, – jako czynniki i przedstawiciele tegoż Królestwa. Będą oni postanowieni »książętami po wszystkiej ziemi«, czynnikami w wykonywaniu sądu i pośrednikami w udzielaniu błogosławieństw Królestwa »wszystkim rodzajom ziemi«” (Cienie przybytku „lepszych ofiar” [wyd. zrewid.] 1915 s. 116; 1920 s. 123-124 – dodatek do tomu V [ang. 1899, 1907 s. 109]).
W angielskich edycjach z lat 1882, 1885 i 1891 nie ma jeszcze powyższego fragmentu. Później go dodano. Dlatego kolejne edycje z roku 1899 i 1907 nazwano „wydaniami zrewidowanymi”. To świadczy o tym, że pastor cały czas rozwijał i zamieniał swoją naukę o „starożytnych godnych”.
Kolejne publikacje Świadków Jehowy podają inną broszurę z roku 1881 (Cienie przybytku), która wprowadziła obowiązujące nauki na temat życia na ziemi:
„Przez jakieś czterdzieści lat ich podstawowym i najczęściej używanym podręcznikiem do studiowania Biblii była broszura Cienie przybytku, opublikowana w roku 1881, gdzie na podstawie Listu do Hebrajczyków omawiano różne aspekty wielbienia Boga praktykowanego w Izraelu. Już wówczas powiedziano w Strażnicy (wyd. ang. z 15 lipca 1909, strona 216), że w tej broszurze po raz pierwszy wyraźnie przedstawiono »Boski plan«, według którego 144 000 ludzi ma powołanie niebiańskie, reszta zaś ludzkości, przywrócona do doskonałości, będzie żyć w ziemskim raju” (StrażnicaRok XCVIII [1977] Nr 21 s. 13).
„Istotnym składnikiem ogłaszanego wówczas poselstwa stała się nadzieja oparta na ofierze okupu złożonej przez Chrystusa, że ogół rodu ludzkiego uzyska życie wieczne na ziemi w warunkach, jakie niegdyś panowały w Edenie. Po raz pierwszy zostało to jasno zrozumiane i opublikowane w roku 1881 w broszurze pt. Tabernacle Shadows of the Better Sacrifices (Cienie Przybytku zapowiadające lepsze ofiary). Nadzieja ta stanowiła też jeden z głównych tematów książki The Divine Plan of the Ages (Boski plan wieków), wydanej w roku 1886, która przez następne czterdzieści lat była szeroko rozprowadzana i studiowana” (Strażnica Nr 20, 1966 s. 6).
Russell w roku 1882 złożył też zapewnienie, że patriarchowie nie otrzymają „Boskiej natury” (duchowej), to znaczy, że nie pójdą do nieba:
„Ale jeśli niektórzy ludzie będą się zastanawiać: jeżeli ojcowie staną się dziećmi, czy to nie sugeruje, że również jako dzieci, wezmą udział w naturze Boskiej i utracą ludzką naturę? Nie – odpowiadamy…” (ang. Strażnica maj 1882 s. 354 [reprint]).
Ta nauka później będzie sprzeczna z tą, że patriarchowie po Tysiącleciu, za swoją pracę, mają być zabrani do nieba w duchowej naturze.
Późniejsza i końcowa nauka C. T. Russella o patriarchach
Opis zmian nauki o zabraniu patriarchów do nieba po Tysiącleciu dzielimy poniżej na kilka etapów.
Rok 1904
Już w roku 1904 Russell rozpoczął snuć przypuszczenia dotyczące dodatkowej nagrody dla „starożytnych godnych”, czyli „książąt”:
„Jaką szczególną nagrodę Pan może mieć dla nich w wiecznej przyszłości, poza Tysiącleciem, nie powiedziano nam; ale gdy rozważamy niebiosa, dzieło rąk Boga i niezliczone światy w nich przygotowywane dla mieszkańców, możemy rozsądnie przypuszczać, że ci Starożytni Godni, którzy byli wierni podczas panowania zła, nawet do śmierci, będą mieli jakąś dalszą zaszczytną służbę, nie tylko w wieku Tysiąclecia, ale także później” (ang. Strażnica 15.10 1904 s. 3445 [reprint]).
Interesujące jest to, że w roku 1917 przytoczono z cytowanej poniżej publikacji ten fragment z roku 1904 i to w kontekście niebiańskiej nagrody dla „książąt”:
„‘Kiedy zastanowimy się nad sklepieniem niebieskiem i nad tymi niezliczonymi światami, które są dziełem ręki Bożej, a gotowe są do zamieszkania ich przez jakieś istoty, to rozsądnie jest przypuszczać, że ci święci Starego Testamentu, którzy byli wiernymi w ciągu panowania złego, wiernymi aż do śmierci, będą mieć dalej jakaś zaszczytną służbę, nie tylko w ciągu Tysiąclecia, ale także i potem. Z rozmaitych więc powodów stawiamy ich wyżej w zaszczycie, aniżeli wielką kompanię.’ (Z.’04-313.)” (Dokonana Tajemnica 1925 [ang. 1917] s. 368). Por. poniżej fragmenty ze s. 367 i 369-370.
Rok 1905
P. S. L. Johnson (zm. 1950) założyciel grupy epifanistów, wcześniej zaufany współpracownik Russella, wspomniał, że pierwsza publiczna wypowiedź na temat niebiańskiej nadziei patriarchów padła w roku 1905:
„Panu upodobało się dać nam przywilej przebywania w roku 1905 w Domu Biblijnym w Allegheny, gdy »on Sługa« po raz pierwszy ogłosił, że po czasach restytucji Starożytni Godni najwyraźniej staną się istotami duchowymi” (Wybrańcy Epifanii [seria Epifaniczne Wykłady Pisma Świętego, Tom 4] 2011 [ang. 1938] s. 331).
Lata 1907-1908
Już w roku 1907 i w latach następnych Russell oficjalnie opisywał swoje przypuszczenie, że patriarchowie otrzymają po 1000 latach życia w raju ziemskim „duchową naturę”, czyli niebiańską:
„Proszę, przejrzyj w myślach historię Estery i zobacz, jak dobrze ten obraz pasuje. Jeśli to zastosowanie jest poprawne, znaczenie słowa Mordechaj byłoby jeszcze jedną sugestią zgodną z twoją obecną myślą, że Starożytni Godni mogą, po zakończeniu Wieku Tysiąclecia, osiągnąć niebiańskie zaszczyty i stanowiska” (ang. Strażnica 01.07 1907 s. 4018 [reprint]).
„Pytanie (1908) (...) jak Święci Starego Testamentu, którzy żyli i umarli przed wiekiem Ewangelii, mogą kiedykolwiek otrzymać coś więcej ponad doskonałość ludzką? W jaki sposób mogą oni dostąpić natury duchowej po skończeniu się Tysiąclecia?
Odpowiedź. – Pisząc list do brata Woodworth, około rok temu, przypadkowo wspomniałem coś, co doprowadziło mnie do wniosku, że Święci Starego Testamentu mogą otrzymać duchową naturę przy końcu Tysiąclecia; nie jest to pewnym, ale zdaje mi się, że można tak przypuszczać i zadowalnia to myśl moją, chociaż może nie zadowolni innych; nie starałem się argumentować w tej sprawie, ani narzucać tego przekonania bratu Woodworth, ale podchwycił on tę myśl. i w liście, jaki mi odpisał, przypadkowo wspomniał o tej sprawie i potem list ten został opublikowany, a ja zapomniałem wykreślić z niego tę część. Mogę teraz powiedzieć, że mam zamiar potraktować ten przedmiot wkrótce w artykule w »Strażnicy’«. Zamierzałem to przez pewien czas, ponieważ otrzymałem sporo listów z prośbami o dowody, więc niedługo otrzymacie to w lepszej formie niż teraz mógłbym dać w tej odpowiedzi. Mam nadzieję, że to was zadowoli” (Co kaznodzieja Russell odpowiadał na zadawane jemu liczne pytania 1947 [ang. 1917] s. 351).
Patrz też: ang. Strażnica 01.09 1908 s. 4233 (reprint).
Ciekawe, że jeszcze w roku 1908 Russell potrafił równocześnie mówić inaczej, niż wcześniej i później:
„Pytanie (1908) (…) Natomiast żywot wieczny dla świętych Starego Testamentu będzie doskonałość natury ludzkiej. Oni nie byli powołani do czegoś więcej. Pamiętacie jak mówił Apostoł, że Bóg przygotował lepsze rzeczy dla nas niż dla nich…” (Co kaznodzieja Russell odpowiadał na zadawane jemu liczne pytania 1947 [ang. 1917] s. 561).
Lata 1909-1911
Od roku 1909 Russell coraz śmielej opisywał przyszłą niebiańską nadzieję patriarchów:
„Czy jest pytanie, jaka nagroda zostanie przyznana tym Starożytnym Godnym za pracę wykonaną podczas Tysiąclecia w podnoszeniu świata? Odpowiadamy, że przywileje takiej pracy dla ludzkości same w sobie byłyby wystarczającą nagrodą; ale pewne rzeczy w Piśmie Świętym wydają się sugerować, że ci Starożytni Godni przy końcu Tysiąclecia otrzymają jeszcze dalsze błogosławieństwo, a mianowicie, że zostaną przemienieni z natury ludzkiej do duchowej. (…) Ponieważ, jak wierzymy, Boskim zamiarem było pokazanie, że nawet kiedy ludzkość osiągnie doskonałość, Starożytni Godni nadal będą w pewnym sensie oddzieleni i oddzieleni od reszty doskonałego rodu. To właśnie w tym czasie rozumiemy, że Starożytni Godni zostaną przemienieni z ziemskiego w niebiański organizm” (ang. Strażnica 01.05 1909 s. 4389 [reprint]).
„Pytanie (1909) (...) Wierzymy, że Pismo Św. wykazuje, że Ojcowie Święci ostatecznie znajdą się na tym samym poziomie, co Wielkie Grono i otrzymają tę samą chwałę” (Co kaznodzieja Russell odpowiadał na zadawane jemu liczne pytania 1947 [ang. 1917] s. 143 [Wielkie Grono było wg dawnej nauki drugą klasą niebiańską, tak zwanymi lewitami]).
„Pytanie (1911). – Czy myślą twoją jest, że Ojcowie święci otrzymają duchową naturę? Jeśli tak, to czy oni otrzymają wyższą naturę niż Wielkie Grono?
Odpowiedź. – Drodzy przyjaciele. Ja nie mam prywatnej informacji w tym przedmiocie. Pan nie powiedział mi nic o tym. Wiecie, iż są ludzie, którym się zdaje, jakoby Pan zawsze mówił tak dużo, że oni by musieli zaniedbać niemal wszystko inne. Nie jestem: jednym z nich. Jestem tylko zwyczajnym człowiekiem, który wie tylko to, co jest napisane. Powiedziałem wam wszystko co wiem o tym przedmiocie, a tym jest to, że tak dalece jak mogę to wyrozumieć, Ojcowie święci powstaną ludzkimi istotami doskonałymi w ludzkiej naturze, aby byli książętami po wszystkiej ziemi przez tysiąc lat panowania Mesjasza, a przy końcu tego czasu, zdaje się jakoby pewne rzeczy wskazywały, że Bóg wtedy udzieli im nagrody wyższej natury. To wszystko co mogę powiedzieć. Nie wiem, czy będzie wyższą niż Wielkie Grono, ale myślę że nie. Na pewno nie wiem. Widzicie, iż jest dobrze być zdolnym powiedzieć niekiedy, nie wiem. Niektórzy ludzie starają się wnioskować, iż ja roszczę pretensję, że jestem nieomylny i wiem wszystko. Wy wszyscy jesteście świadkami, że to nie jest prawdą” (jw. s. 352).
„Pytanie (1911). – Jak Ojcowie święci mogą być na poziomie duchowym przy końcu Tysiąclecia (…)?
Odpowiedź. – (...) Wierzymy, że jest wzmianka, napomknienie, jakoby sugestja, że ci Ojcowie święci, po służeniu tysiąc lat jako doskonali mężowie w ciele, książęta po całej ziemi, ziemscy przedstawiciele niebieskiego królestwa, dostąpią działu w niebieskiej fazie, czyli że będzie im udzielona przemiana z ziemskiej natury do niebieskiej. Ja nie wiem, jak się wyrazić wyraźniej niż to i na tym pozostawiam odpowiedź” (jw. s. 352).
„Pytanie (1911) – Czy poświęceni, lecz nie spłodzeni będą mieli kiedykolwiek sposobność otrzymania duchowej natury?
Odpowiedź. — Nasza myśl jest ta, że to jest część Boskiego planu, by udzielić starożytnym świętym przemiany natury przy końcu Tysiąclecia, jako nagrodę za ich wierność i ich służbę podczas wieku Tysiąclecia – jest to całkiem prawdopodobne, że oni otrzymają duchową naturę przy końcu Tysiąclecia. Jest to częściowy domysł i częściowo zbudowany na pewnym tekście Pisma Świętego, który już był rozważany w »Strażnicy« a więc nie potrzebujemy go tu rozbierać” (jw. s. 439).
W wydanym w roku 1909 komentarzu biblijnym Towarzystwo Strażnica zasugerowało, że Starożytni Godni otrzymają nagrodę niebiańską po zakończeniu Tysiąclecia. Odwołano się do Strażnic opublikowanych w roku 1904 i 1907:
„W tym jest sugestia, że Starożytni Godni mogą po zakończeniu Wieku Tysiąclecia otrzymać niebiańskie zaszczyty i stanowiska (…) Z '04-313, '07-198” (Berean Bible Teachers’ Manuals. 82 – There is a suggestion in this that the Ancient Worthies may, after the close of the Millennial Age, aaain heavenly honors and stations .... Z '04-313, '07-198).
„Starożytni Godni, którym być może po Wieku Tysiąclecia zostaną przyznane niebiańskie stanowiska i zaszczyty. (…) Z'04-313, '07-198” (Berean Bible Teachers’ Manual 1909 s. 477 – The Ancient Worthies, who, perhaps, after the .Millennial Age, will be granted heavenly positions and honors .... Z '04-313, '07-198).
Poniższy fragment z roku 1911 daje już zapewnienie, a nie tylko przypuszczenie, odnośnie przyszłego losu patriarchów:
„Możemy ich zapewnić, że według naszego rozumienia, po wzięciu udziału w tym chwalebnym dziele, książęta ci zostaną pod koniec Tysiąclecia wyniesieni do duchowego poziom bytu – jako część antytypicznych Lewitów. (ang. Strażnica 01.06 1911 s. 4836 [reprint] – We can assure them that, to our understanding, after participating in that glorious work, these princes will be uplifted at the close of the Millennium to the spirit plane of being--as part of the antitypical Levites.).
Rok 1911 i Wykłady Pisma Świętego
Kiedy wprowadzono omawianą naukę do Wykładów Pisma Świętego Russella? Pamiętajmy, że sześć z nich wydano w latach 1886-1904.
Prawdopodobnie powyższy fragment ze Strażnicy z roku 1911 spowodował, iż właśnie wtedy wstawiono omawianą naukę do Wykładów.
Wydania angielskie z lat 1904, 1909 i 1910 nie zawierają poniżej cytowanych słów. Mają je za to późniejsze edycje (w przypisach), na przykład z roku 1911, 1912, 1913, 1915, 1923 i 1924:
„Późniejsza myśl Autora jest taka, że niektóre pisma święte wydają się nauczać, że Starożytni Godni nie będą mieć pierwszeństwa, ale zajmować będą niższą pozycję niż Wielka Kompania podczas Tysiąclecia, ale że zostaną przyjęci do duchowej natury i wyższych zaszczytów na jego końcu” (ang. Nowe Stworzenie 1911, 1912, 1913, 1915 s. 129 –The Author’s later thought is that certain scriptures seem to teach that the Ancient Worthies will not precede, but rank lower than the Great Company during the Millennium, but that they will be received to spirit nature and higher honors, at its close.).
Zaznaczamy, że słów powyższych nie ma w polskich wydaniach z lat 1919, 1923 i 1925 (patrz np. Nowe Stworzenie 1919 s. 152). Czyżby przegapiono ten przypis?
Współcześni badacze Pisma Świętego w roku 2010 wydali dodruk tego polskiego tomu i zamieścili omawiane słowa:
„*Późniejszą myślą autora jest, że niektóre wersety zdają się uczyć, iż święci Starego Testamentu nie będą mieć pierwszeństwa, lecz w ciągu Tysiąclecia zajmą w hierarchii miejsce poniżej Wielkiego Grona, będą natomiast przyjęci do duchowej natury i większych zaszczytów przy jego końcu” (Nowe Stworzenie 2010 s. 129, Wydawnictwo „Na Straży”, Kraków).
Lata 1913-1916
Naukę, że „książęta”, czyli święci Starego Testamentu, pójdą po Tysiącleciu do nieba Russell opisał szerzej w roku 1913 (patrz ang. Strażnica 15.02 1913 s. 5182 [reprint]).
Fragmenty zacytowane poniżej z książki pt. Dokonana Tajemnica (1917, 1927) pochodzą właśnie ze wskazanej Strażnicy z roku 1913:
„»Oddzielenie świętych Starego Testamentu od reszty świata zdaje się wskazywać, że Bóg ma jakieś specyalne względem nich zamiary. Wyrażenie »obóz« samo w sobie oznacza, że stan ich będzie tylko tymczasowy i że Bóg przeznaczył dla nich jakieś lepsze rzeczy« (Z.’13-53.)” (Dokonana Tajemnica 1925 [ang. 1917] s. 367).
Te same słowa patrz The Revelation of Jesus Christ – According to the Sinaitic Text 1918 s. 174.
„»Jako częściowy dowód, że święci Starego Testamentu staną się uczestnikami duchowej natury i członkami wielkiej kompanii, podajemy fakt, że zdaje się są oni figuralnie wyobrażeni przez pokolenie Lewi. Fakt, że to pokolenie nie miało dziedzicznych gruntów, zdaje się oznaczać, iż święci Starego Testamentu nie będą mieli dziedzictwa ziemskiego. Wobec tego, że upodobało się Ojcu Niebieskiemu przeznaczyć specyalne miejsce na duchowym poziomie dla Wielkiej Kompanii, oraz ponieważ Bóg zawsze działa na podstawie tych samych zasad sprawiedliwości, możemy sądzić, że Ojciec niebieski ma coś więcej dla tych świętych, aniżeli dla reszty ludzkości. (…) można przypuszczać, że święci Starego Testamentu przejdą potem do duchowej natury« – Z.’13-52.” (Dokonana Tajemnica 1925 [ang. 1917] s. 369-370).
Ostatnie zdanie patrz też The Revelation of Jesus Christ – According to the Sinaitic Text 1918 s. 175.
Oto ostatnia kongresowa wypowiedź Russella na omawiany temat, bo wkrótce potem zmarł:
„Czy uważasz, że Starożytni Godni kiedykolwiek osiągną naturę duchową?
Już stwierdziliśmy w kolumnach Strażnicy, według naszego zrozumienia lub wiary, osiągną oni naturę duchową. Powody tego są podane w Strażnicy bardziej szczegółowo, niż poświęciłbym czas, aby je teraz podać” (Souvenir Notes—Bible Students’ Conventions 1916 s. 201 – Do you think that the Ancient Worthies will ever attain spiritual nature? We have already stated in the Watch Tower columns that it is our understanding or belief that they will attain spiritual nature. The reasons for this are given more at length in the Watch Tower than I would take time to give them now.).
Dodajmy, że patriarchowie mieli zmartwychwstać w latach 1914, 1915 lub „około roku 1914 lub wkrótce potem”:
„W roku 1914 wierni przedchrześcijańscy słudzy Boży nie zostali wskrzeszeni do życia na ziemi w charakterze książęcych przedstawicieli mesjańskiego Króla, choć się tego spodziewano” (Świadkowie Jehowy – głosiciele Królestwa Bożego” 1995 s. 138).
„A teraz (rok 1915 n.e.) świat zniechęcił się do własnych daremnych wysiłków, by ustanowić i utrzymać zadowalający, przynoszący pokój i dobrobyt rząd. Nadszedł czas, aby Królestwo Boże rozpoczęło odbudowę społeczeństwa w oparciu o zasady sprawiedliwości i miłości. Duchowe Królestwo (Chrystus i Kościół), obecne na świecie i posiadające wszelką władzę (lecz niewidzialną dla ludzkości), rozpoczyna swoje dzieło od wskrzeszenia wiernych zwycięzców przeszłości (wspomnianych w Hbr 11)” (ang. Strażnica 15.05 1893 s. 1529 [reprint]).
„Ponieważ nie ma żadnego konkretnego fragmentu Pisma Świętego rozstrzygającego tę kwestię, spodziewamy się, że zmartwychwstanie Starożytnych Godnych nastąpi około roku 1914 lub wkrótce potem…” (ang. Strażnica 15.10 1904 s. 3445 [reprint]).
Temat kontynuujemy i kończymy w części drugiej tego artykułu.
|
