Towarzystwo Strażnica, rok 1915 i odpowiedzialność szatana za wyznaczenie tej daty
Rok 1915 to mało znana data, zarówno przez Świadków Jehowy, jak i interesujących się ich naukami. W artykule naszym przybliżamy znaczenie tej daty, tym bardziej, że związana była ona z królowaniem Jezusa. Później nauczanie o niej przypisano szatanowi, choć po kilkunastu latach ponownie wyznaczono rok 1915, by go znów odrzucić.
Na początku informujemy, że artykuł nasz składa się z następujących rozdziałów:
Rok 1914 i 1915 – daty końca „czasów pogan”
Szatan odpowiedzialny za rok 1915
Rok 1915 zastosowany po raz drugi
Towarzystwo Strażnica, istniejące od roku 1884, wyznaczało wiele różnych dat dla kilkunastu wydarzeń, od roku 1798 (początek „czasu końca”), aż po rok 2915 (koniec Tysiąclecia).
Wielokrotnie daty te i inne były zmieniane, odrzucane, a czasem powracano do nich. W naszym artykule ukazujemy rok 1915, który w nauce Towarzystwa Strażnica pojawił się dwa razy. Nie pozostał on jednak do dziś.
Rok 1914 i 1915 – daty końca „czasów pogan”
Świadkowie Jehowy szczycą się tym, że już w roku 1876 C. T. Russell (1852-1916), prezes Towarzystwa Strażnica, wyznaczył rok 1914 jako koniec „czasów pogan”:
„Jeszcze w październiku 1876 roku badacz Biblii Charles T. Russell opublikował w wydawanym w Brooklynie miesięczniku BibleExaminer artykuł zatytułowany »Kiedy się zakończą Czasy Pogan?« Na stronie 27 powiedziano tam wyraźnie: »Siedem czasów dobiegnie końca w roku 1914 po Chr.«” (Świadkowie Jehowy – kim są? W co wierzą? 2001 s. 6-7).
Rok 1914 minął, a oczekiwane wydarzenia nie nastąpiły. Badacze Pisma Świętego nie zostali zabrani do nieba. Królestwo Boże nie objęło władzy nad światem. Nie zmartwychwstali patriarchowie ze Starego Testamentu. Chociaż w roku 1914 miał zakończyć się okres „czasów pogan”, narody pogańskie wciąż sprawowały władzę. Pewne nadzieje wiązano jeszcze z rokiem 1915:
„W roku 1914 i 1915 ci namaszczeni duchem chrześcijanie z utęsknieniem oczekiwali urzeczywistnienia się swej nadziei niebiańskiej” (Świadkowie Jehowy – głosiciele Królestwa Bożego 1995 s. 211).
„Minął październik 1914 roku, a C. T. Russell i jego współtowarzysze ciągle jeszcze przebywali na ziemi” (Świadkowie Jehowy – głosiciele Królestwa Bożego 1995 s. 62).
„W roku 1914 wierni przedchrześcijańscy słudzy Boży nie zostali wskrzeszeni do życia na ziemi w charakterze książęcych przedstawicieli mesjańskiego Króla, choć się tego spodziewano, a ostatek »małej trzódki« nie dołączył do Chrystusa w niebiańskim Królestwie” (Świadkowie Jehowy – głosiciele Królestwa Bożego” 1995 s. 138).
Pomimo pewnego sukcesu – utrzymania przy sobie dużej części wiernych – Russell postanowił poprawić swoje Wykłady Pisma Świętego, koncentrując się przede wszystkim na kwestiach chronologicznych. Spora grupa zdegustowanych fałszywymi proroctwami opuściła go.
W angielskim wydaniu Strażnicy z 1 marca 1915 roku wskazano, co należało zmienić w Wykładach Pisma Świętego, skoro rok 1914 minął, a nic się nie wydarzyło zgodnie z oczekiwaniami. Jak pokazuje poniższy tekst angielski, w kilku miejscach, gdzie wcześniej występował rok 1914, nakazano zastąpić go określeniami typu „po roku 1914” lub „po roku 1915”:
CHANGES IN “SCRIPTURE STUDIES”
We call attention to a few slight changes which have been made in four pages of Vol. II. and six pages of Vol. III., “STUDIES IN THE SCRIPTURES.” These are all trivial and do not alter the real sense and lesson, but conform to the facts as we have them today. The pages containing these corrections are as follows:
Vol. II., page 77, line 1, “will be the farthest limit,” reads “will see the disintegration.”
Vol. II., page 77, line 6, “will obtain full universal control,” reads “will begin to assume control.”
Vol. II., page 77, lines 16, 17, “end of A. D. 1914,” reads “end of the overthrow.”
Vol. II., page 81, line 9, “can date only from A. D. 1914,” reads “could not precede A. D. 1915.”
Vol. II., page 170, line 16, “at that time they will all be overturned.”*
*How long it will require to accomplish this overturning we are not informed, but have reason to believe the period will be short.
Vol. II., page 221, line 25, “full favor until A. D. 1914,” reads “full favor until after 1915.”
Vol. III., page 94, line 29, “in this end or harvest,” reads “at the end of this harvest.”
Vol. III., page 126, line 12, “at A. D. 1914,” reads “after 1914.”
Vol. III., page 133, line 21, “ere the harvest is fully ended.”+
+The end of the harvest will probably include the burning of the tares.
Vol. III., page 228, line 11, “some time before 1914,” reads “very soon after 1914.”
Vol. III., page 228, line 15, “just how long before,” reads “just how long after.”
Vol. III., page 362, line 11, “some time before,” reads “some time near.”
Vol. III., page 364, line 14, “must not only witness,” reads “may not only witness.” (ang. Strażnica 01.03 1915 s. 5649 [reprint]).
Szkoda, że przywoływane tomy Wykładów ukazały się w języku polskim po raz pierwszy dopiero w roku 1919, gdy już dokonano w nich wielu zmian. Nie mamy bowiem polskiego materiału porównawczego z pierwotnego wydania.
Poprawki w tomach Wykładów, wskazane w angielskiej Strażnicy, przygotowały grunt pod kolejny etap zmian w chronologii. Powoli zaczęło się robić miejsce dla roku 1915, o którym Russell wspominał w swoich odpowiedziach na pytania z 1914 roku. Niektóre z nich stawały się teraz bardziej stanowcze niż wcześniej – jakby sam autor mówił: „Skoro rok 1914 się nie sprawdził, to nastąpi to w 1915!”:
„Królestwo Chrystusowe się zbliża, a nawet jest w drzwiach, i nie mogę w to wątpić, mniejsza czy to wypełni się w roku 1914, 1915, lub w innym roku, mimo to, jest ono już bardzo blisko” (Co kaznodzieja Russell odpowiadał na zadawane jemu liczne pytania 1947 [ang. 1917] s. 69-70).
„Odpowiadamy, że dla pogan jest również naznaczone siedem czasów i ten ich okres rozpoczął się w tym samym czasie, to jest w roku 606 przed Chrystusem; a siedem czasów są tak samo długie, to jest 2520 lat, licząc od tego czasu przychodzimy do końca roku 1914 a początku 1915. Czego mamy spodziewać się wtedy? Mamy się spodziewać, że w tym czasie to jest przy końcu roku 1914 termin władzy jaki Pan Bóg udzielił poganom, czyli Czasy Pogan się skończą” (jw. s. 63).
„Ja się spodziewam, że rok 1915 będzie [to] rok bardzo trudny” (jw. s. 77).
Proces wymiany roku 1914 na 1915 w Wykładach Pisma Świętego opisaliśmy w rozdziale Rok 1915 – poprawiony rok 1914 w książce pt. Lata 1914-1922 w oczekiwaniach organizacji Świadków Jehowy (2020).
Interesujące jest, że już kilka lat przed rokiem 1914 pytano Russella o rok 1915. Odpowiadał on, że „lepiej wziąć datę wcześniejszą i być pewnym”:
„Pytanie (1909). – Jeżeli »Czasy Pogan« zaczęły się w październiku roku 606 przed Chrystusem, czy one skończą się w październiku 1915, zamiast w 1914 roku?
Odpowiedź. – Nie myślimy. Jeżeli brat czy siostra, kto podał to pytanie, przepatrzył chronologię, to przekonałby się, że te Czasy skończą się w październiku, 1914 roku. Trzeba pamiętać, że lata chronologiczne liczą się wstecz do roku 606, zaś do roku 1914 naprzód od R. P.” (Co kaznodzieja Russell odpowiadał na zadawane jemu liczne pytania 1947 [ang. 1917] s. 54).
„Pytanie (1909). – (...) Zniesienie władzy Sedekijasza zaznacza Czasy Pogan i jeżeli to miało miejsce w lipcu, czy zatem Czas Pogan nie powinien się kończyć w lipcu? Czy byłby zatem lipiec 1914, czy lipiec 1915?
Odpowiedź. – Ja nie wiem; nie zastanawiałem się szczegółowo nad tym i nad różnicą która czyni parę miesięcy, lepiej wziąć datę wcześniejszą i być pewnym” (jw. s. 54).
Russell z czasem nawet w swoim najważniejszym wyliczeniu dotyczącym końca „czasów pogan” wymienił rok 1914 na 1915:
„Nie ma wątpliwości, że proroctwo to zostanie w pełni zgodne z innymi proroctwami dotyczącymi zakończenia czasów pogan i inauguracji Tysiącletniego Królestwa w roku 1915” (ang. Strażnica 01.05 1910 s. 4611 [reprint] – There is no doubt that this prophecy will be found in full accord with the other prophecies respecting the close of the Gentile Times and the inauguration of the Millennial Kingdom, due in the year 1915).
„A potem mieli dobre uszy, żeby słuchać, więc kontynuowałem i nakreśliłem »Czasy Pogan« i »Siedem Czasów« i jak zakończą się w 1915 roku” (Tenth Souvenir Convention Report, International Bible Students 1910 s. 87 – And then they had good ears to hear, and I went on and outlined the "Times of the Gentiles," and the "Seven Times," and how they would end in 1915).
„Jeśli chodzi o Żydów, nie myślimy, że wszyscy Żydzi wrócą do Palestyny, ale że reprezentatywni Żydzi ze wszystkich krajów, niektórzy z nich najbardziej religijni, powrócą tam. Zgodnie z pismami rozumiemy, że nie mogą oni mieć tam żadnego stanowiska rządowego ani uznania aż do zakończenia »czasów pogan«, 1915. A.D.” (Tenth Souvenir Convention Report, International Bible Students 1910 s. 226 – As for the Jews, it is not our thought that all the Jews will return to Palestine, but that representative Jews from all lands, some of the most religious of them, will return thither. According to the scriptures, we understand that they cannot possibly have any governmental standing or recognition there until after the close of the 'times of the Gentiles,' 1915 A.D.).
„Następnym wydarzeniem po zakończeniu się »siedmiu czasów« (2520 lat, do roku 1915 po Chr.) będzie ustanowienie Królestwa Mesjasza i uznanie go przez dzieci Izraela, po czym nastąpi błogosławienie wszystkich narodów ziemi” (ang. Strażnica 01.08 1911 s. 4867 [reprint]).
„Tak więc, gdy nadejdzie październik 1914 albo październik 1915 lub jakaś inna data (Pan wie) i skończą się czasy pogan, nie spowoduje to, że nastąpi wybuch, który zrewolucjonizuje świat w ciągu jednego dnia. Wierzymy jednak, że dokona tego niedługo później” (ang. Strażnica 15.10 1913 s. 5329 [reprint] – So when October, 1914, comes or October, 1915, or some other date (the Lord knoweth) and the Gentile Times terminate, it does not follow that there will be an outburst that will revolutionize the world, all in a day. But we believe that it will do so not very long thereafter.).
„Tym sposobem »siedem kroć« znaczyłoby siedem razy po 360, czyli 2520 lat. Ten okres przypada na rok 1915. Innemi słowy, wkrótce termin władzy panowania nad ziemią się skończy. Wtedy nastąpi czas panowania Chrystusowego” (Stworzenie czyli historja biblijna w obrazach 1914 s. 50).
„Podnoszenie się Izraela od R. P. 1878 aż do R. P. 1915 (koniec Czasów Pogan), dokonywane pod wpływem łaski Króla...” (Nadszedł Czas 1919 [ang. 1889] s. 259).
„Jordan, reprezentuje koniec Czasów Pogan w 1915 roku. Ponieważ Jordan był ostatnim miejscem, do którego Eliasz był posłany, więc rok 1915 jest ostatnim etapem, do którego Kościół jest kierowany” (ang. Strażnica 01.01 1916 s. 5824 [reprint]; patrz też Strażnica styczeń 1916 s. 2).
Ciekawe jest to, że już w roku 1912 pastor napomknął, że nawet gdy nic się nie wydarzy w roku 1915, to na pewno wypełni się to w ciągu 500 lat (!):
„Wszystkie te rzeczy razem wydają się być bardzo przekonujące i potwierdzają nawet cechy czasowe naszej prezentacji. Przypominam jednak, że gdyby cechy czasowe okazały się całkowicie błędne – gdyby nic szczególnego nie wydarzyło się w 1915 roku – nadal nie obaliłoby to Boskiego Planu Wieków; nie jest to tylko czas, w którym czcimy i radujemy się, ale wielki Plan Wieków, nawet jeśli wydarzy się 500 lat później. Uważam, że właściwą postawą byłoby kontynuowanie szczerej służby Panu aż do naszej przemiany, kiedykolwiek by ona miała nastąpić” (Souvenir Notes—Bible Students’ Conventions 1912 s. 107-108 – ll these things together seem to be very convincing and corroborate even the time features of our presentation. I remind you, nevertheless, that if the time features should prove to be entirely erroneous – if nothing special should happen in 1915 – it still would not overthrow the Divine Plan of the Ages; it is not merely the time we are worshiping and rejoicing in, but the grand Plan of the Ages, even if it were 500 years ahead. My thought is that the proper attitude would be to continue earnestly serving the Lord until our change, whenever that should be.).
W tym samym roku 1912 twierdził, że nie widzi błędów w wyliczeniu chronologicznym, ale i pisał, iż nie jest nieomylny:
„Pamiętajmy, że żyjemy w najwspanialszych czasach. W ciągu jednego miesiąca można osiągnąć więcej, niż w ciągu wielu lat jakiś czas temu – więcej w ciągu jednej godziny, niż w ciągu kilku dni. Wciąż jesteśmy w postawie oczekiwania, aby Pan mógł wskazać nam swoją wolę w tej sprawie. Wierzymy, że rok 1915 będzie jeszcze wspanialszy niż obecny. W pełni wierzymy, że rok 1914 będzie końcem Czasów Pogan, ponieważ nie możemy znaleźć nawet jednej wady [ang. flaw] w naszej chronologii biblijnej. Nie twierdzimy jednak, że jesteśmy nieomylni. Błądzić jest rzeczą ludzką. Jeśli zatem Ojciec pozwoli nam błądzić w odniesieniu do Jego Słowa w tej sprawie, to niewątpliwie będzie miał dla nas wielkie błogosławieństwo. A gdyby okazało się, że rok 1914 nie oznacza końca Czasów Pogan, nadal wierzylibyśmy, że czas ten nie może być bardzo odległy, ponieważ im bardziej zbliżamy się do tego czasu, tym bliżej widzimy wypełnienie się rzeczy, które Pismo Święte wskazuje, że wtedy nastąpią” (ang. Strażnica 15.10 1912 s. 5119 [reprint]).
W lutym 1916 roku Russell odrzucił rok 1915 jako datę końca „czasów pogan” i powrócił do roku 1914:
„Czy Czasy Pogan skończyły się około 1 października 1914 roku? Tak się zdaje, jakoby skończyły się. Wielkie państwa zostały strasznie potrząśnięte i widać, jak zaczynają się kruszyć i w dalszym ciągu to kruszenie postępuje, aż dojdą one do zupełnego zniszczenia” (ang. Strażnica: 01.02 1916 s. 5845 [reprint]).
„Nie widzimy przeto przyczyny dlaczego mielibyśmy wątpić, że Czasy Pogan skończyły się w październiku 1914 roku i że w następnych kilku latach nastąpi zupełny upadek ich władzy a zostanie ustanowione Królestwo Boże przez Mesjasza” (ang. Strażnica 01.09 1916 s. 5950 [reprint]).
Przedstawiamy też słowa Russella, właśnie z roku 1915, w których zapewnia, że rychło zostanie zabrany do nieba, bo „nie jest nam dane żyć dziesięć, dwadzieścia czy trzydzieści lat i umrzeć w zwykły sposób”. Wspomina też dwie inne daty (1874 i 1878), gdy oczekiwano na pójście do nieba:
„Nie wiemy dokładnie, jak nastąpi nasze zabranie, ale możemy powiedzieć, że nie jest nam dane żyć dziesięć, dwadzieścia czy trzydzieści lat i umrzeć w zwykły sposób; bo wtedy minie trochę czasu, zanim Królestwo zostanie ustanowione. Lud Pański w naszych czasach, oczekując na czas swojego wyzwolenia, najpierw miał w swoich umysłach datę 1874 jako prawdopodobną datę uwielbienia ostatnich żyjących członków Kościoła. Był to właściwy czas na Drugie Przyjście Pana, jak wskazano w ostatnich latach na podstawie chronologii biblijnej. Ale Kościół nie został wtedy zabrany. Następnie obserwowali rok 1878. Była to ważna data, ale było to przebudzenie świętych, którzy spali. Byli oni przebudzonymi istotami duchowymi, aby być na zawsze z Panem” (Supplement to the International Bible Students Souvenir Convention Report 1915 s. 136 – We do not know just how our taking away is coming, but we can say that it is not for us to live ten, twenty or thirty years, and die in the ordinary way; for then it would be some time until the Kingdom would be established. The Lord’s people of our day, waiting for the time of their deliverance, first had the date 1874 in their minds as the probable date of the glorification of the last living members of the Church. That was the due time for the Lord’s Second Coming, as pointed out in recent years from Bible chronology. But the Church was not taken then. Then they watched for 1878. This was a date of importance, but it was the awakening of the saints who slept. They were awakened spirit beings, to be forever with the Lord.).
Szatan odpowiedzialny za rok 1915
Chociaż to Russell wyznaczył rok 1915, już w 1917 roku Towarzystwo Strażnica przerzuciło odpowiedzialność za tę datę na szatana! Pastor zmarł 31 października 1916 roku, kilka miesięcy wcześniej.
Oto słowa publikowane w latach 1917-1927:
„Nie ulega wątpliwości, że Szatan wierzył, iż Królestwo Tysiąclecia miało nastąpić w roku 1915” (Dokonana Tajemnica 1925 s. 151; por. edycja ang. 1917, 1927 s. 128).
Trudno zrozumieć, w jaki sposób związany i trzymany w więzieniu szatan, podtrzymywany „mocnymi prawdami”, o czym organizacja nauczała aż do roku 1924, mógł zwieść Russella i całe Towarzystwo Strażnica:
„Głównym panującym czynnikiem w obecnym złym ładzie jest Szatan, który teraz ze swoimi wysłańcami związany jest łańcuchami (mocnemi prawdami) (Objawienie 20:1-3)” (Strażnica 01.12 1921 s. 363 [ang. 01.11 1921 s. 331]).
„Dopiero w roku 1924 jasne się stało na podstawie dowodów Pisma Św., że szatan nie jest związany; było to po tym czasie, że potężna organizacja szatana po raz pierwszy została poznana przez wierny lud Boży” (Światło 1930 t. II, s. 325-326).
„Nawet pomiędzy dziećmi Bożymi, które się zupełnie poświęciły czynić wolę Jehowy, wiele z nich do niedawna myślało, że diabeł od pewnego czasu jest już związany i trzymany w więzieniu” (Światło 1930 t. II, s. 325).
„Poprzednio do roku 1924 wielu z pomazańców ludu Pańskiego rozumiało, że szatan był związany, ale w jesieni tego samego roku było dowiedzione, że rzecz się miała inaczej (Zobacz Strażnicę z roku 1924, str. 326)” (Strażnica 01.06 1933 s. 167).
Obecnie nie wspomina się już o odpowiedzialności szatana za rok 1915. Wymienia się jedynie dawne błędy chronologiczne:
„Dalsze poszukiwania równoległych okresów doprowadziły do twierdzenia, że zniszczenie Jeruzalem w roku 70 n.e. (37 lat po wjeździe Jezusa do Jeruzalem, gdzie uczniowie powitali go jako króla) może wskazywać na rok 1915 (37 lat po roku 1878) jako kulminację anarchistycznego przewrotu, do którego – jak sądzono – Bóg dopuści, by położyć kres instytucjom tego świata. Owa data pojawiła się w nowszych edycjach Wykładów Pisma Świętego. (Zobacz tom II, strony 104-106, 190, 245, 259, 276, 277; porównaj z wcześniejszym angielskim wydaniem Brzasku Tysiąclecia, na przykład z roku 1902). Uważano, iż takie wyjaśnienie harmonizuje z już opublikowanymi informacjami na temat zakończenia Czasów Pogan w roku 1914” (Świadkowie Jehowy – głosiciele Królestwa Bożego 1995 s. 632; kluczowy tekst po angielsku: This date appeared in reprints of Studies in the Scriptures. (See Volume II, pages 99-101, 171, 221, 232, 246-7; compare reprint of 1914 with earlier printings, such as the 1902 printing of Millennial Dawn.)).
„W świetle tych poprawionych tablic chronologii biblijnej dało się zauważyć, że poprzednie zastosowanie lat 1873 i 1878, jak również innych dat, które ustalono na ich podstawie i powiązano z odpowiednimi wydarzeniami z I wieku, było oparte na mylnych przesłankach” (Świadkowie Jehowy – głosiciele Królestwa Bożego 1995 s. 633).
Jak widać, nie Bóg czuwał, ale szatan, aby „mylne przesłanki” dostały się do wyliczeń Towarzystwa Strażnica.
Później, co najmniej do roku 1924, Towarzystwo Strażnica uczyło, że Tysiącletnie panowanie Chrystusa, które miało się rozpocząć w roku 1915, w rzeczywistości rozpoczęło się w 1914:
„(…) tysiąc lat, który miał się rozpocząć w roku 1914 (…) Tysiącletnie panowanie Chrystusa już się rozpoczęło, wszakże Nowe Przymierze jeszcze nie zostało uczynione, a przeto przywrócenie człowieka jeszcze nie rozpoczęło się w fakcie” (Strażnica 01.11 1924 s. 326 [ang. 15.10 1924 s. 310-311]).
Prawdopodobnie była to ostatnia wypowiedź tego typu. Później nauczano i tak jest do dziś, że Tysiącletnie królowanie Jezusa jeszcze się nie rozpoczęło. Tak więc Chrystus pozbawiony został panowania kolejny raz:
„Tysiącletnie panowanie Jezusa Chrystusa wraz ze 144 000 współdziedziców nie rozpoczęło się w roku 1914, kiedy »królestwo świata stało się królestwem naszego Pana i jego Chrystusa«” (Strażnica Rok XCIX [1978] Nr 22 s. 13).
Rok 1915 zastosowany po raz drugi
Widzieliśmy, że w latach 1917-1927 szatana obciążano odpowiedzialnością za wprowadzenie roku 1915 do chronologii oraz za związane z nim błędne oczekiwania.
Jednak w 1938 roku Towarzystwo Strażnica ponownie zaczęło używać w swoich wyliczeniach roku 1915 zamiast 1914.
Było to za czasów prezesa J. F. Rutherforda (zm. 1942), choć pomysłodawcą tej nauki mógł być F. Franz (1893-1992), pracownik Działu Redakcyjnego Towarzystwa Strażnica, a zarazem członek zarządu i późniejszy wiceprezes (od 1945 r.) oraz prezes (od 1977 r.). Dlaczego uważamy, że to on mógł wprowadzić te poprawkę? Otóż dlatego, że był on bardzo skrupulatny w kwestiach chronologii. Na dodatek po wielu latach próbował również poprawiać wyznaczany rok 1975 na 1974 (oczekiwano nastania Tysiąclecia). Opisał to jego bratanek Ray Franz (1922-2010), były członek Ciała Kierowniczego Świadków Jehowy (w latach 1971-1980) – patrz Kryzys sumienia 2007 s. 72-73.
Oto dowodzenie z lat 1938-1939 dotyczące roku 1915:
„Stąd więc ‘siedm czasów pogańskich’ zakończyło się w jesieni roku 1914 około 1 października, a jednak według typu żydowskiego Jehowa wprowadził na urząd swego panującego Króla aż następnej wiosny, to jest w roku 1915 po Chr.” (Strażnica 15.08 1938 s. 247-248 [ang. 15.06 1938 s. 183-184]).
„W »jedenastym roku« po 1914 (mianowicie na wiosnę 1915, kiedy Jehowa wprowadził na urząd swego króla, jak jest podane wyżej)...” (Strażnica 15.08 1938 s. 248 [ang. 15.06 1938 s. 184]).
„Królowie żydowscy bywali formalnie osadzani na tronie i koronowani na wiosnę. Jehowa wprowadził na urząd panującego Króla na wiosnę w roku 1915. Dlatego ‘czwarty rok’ panowania przez Chrystusa zaczął się na wiosnę roku 1918” (Strażnica 15.04 1939 s. 125).
Ten sam tekst podaje angielski Rocznik Świadków Jehowy (patrz 1939 Year Book of Jehovah’s Witnesses,tekst do rozważań na 27 maja 1939 r.).
Jeszcze w tym samym roku przeniesiono królowanie Chrystusa na rok 1914:
„Rok 1914 zaznaczył czas, kiedy Chrystus Jezus ujął swoją władzę i posłany był przez Jehowę do panowania. Walka zaczęła się w niebie i na ziemi (Ap 12:7-12)” (Strażnica 01.08 1939 s. 229 [ang. 01.06 1939 s. 165).
Nigdy nie podano powodu zmiany tej nauki, nie zamieszczono konkretnej „korekty” ani nie wspomniano, że Świadkowie Jehowy kiedyś tak ją wykładali.
Czy w związku z nauką o roku 1915, dawniejszą i tą z lat 1938-1939, prawdziwe są poniżej cytowane słowa Towarzystwa Strażnica? Zapewnia kilka razy, że o roku 1914 nauczało ono „wytrwale”, „niezmiennie” i „konsekwentnie”:
„Miał to uczynić za pośrednictwem swego Królestwa, gdy to będzie ustanowione w Jego niezmiennie ustalonym czasie, mianowicie w roku 1914. Mniej więcej czterdzieści lat przed rokiem 1914 Jehowa zaczął przygotowywać ostatek duchowych dzieci Syjonu na odnowienie tego raju duchowego” (Strażnica Nr 4, 1960 s. 8).
„Czasopismo Strażnica Syjońska, oficjalny organ »niewolnika wiernego i rozumnego« zaraz od początku swego istnienia, to znaczy od roku 1879, zaczęło wytrwale ogłaszać, że w roku 1914 dobiegną końca »czasy pogan« i ustanowione zostanie Królestwo Boże pod rządami Chrystusa” (Strażnica Nr 7, 1969 s. 4).
„Świadkowie Jehowy niezmiennie wykazują na podstawie Pisma Świętego, że w roku 1914 rozpoczął się czas końca tego świata i że zbliża się »dzień sądu i zagłady bezbożnych ludzi«” (Strażnica Nr 16, 1993 s. 9).
„Strażnica konsekwentnie przedstawia szczerym badaczom proroctw biblijnych dowody na to, iż od 1914 roku Jezus jest obecny jako władca niebiańskiego Królestwa” (Strażnica Nr 2, 1993 s. 5).
Widzimy, jak mało wiarygodna jest chronologia Towarzystwa Strażnica. Co więcej, sama organizacja otwarcie przyznaje i chwali się, że ją zmienia:
„Chronologia biblijna jest ciekawym przedmiotem studiów; z jej pomocą można poszczególne wydarzenia historyczne uporządkować w strumieniu czasu. Towarzystwo Strażnica od lat stara się bieżąco zapoznawać swych sympatyków z najnowszymi wynikami badań w tym zakresie, potwierdzonymi przez wydarzenia historyczne i proroctwa zanotowane w Biblii” (Strażnica Nr 5, 1969 s. 8).
Warto wspomnieć, że kiedyś Towarzystwo Strażnica dawało w pełni odmienne zapewnienia w kwestii swojej chronologii:
„Wiele lat temu Pastor Russell rozważał gruntownie to wszystko i oświadczył w artykule, który niedługo przedrukujemy, że zmiana o jeden rok zburzyłaby cały system chronologiczny” (Strażnica 01.08 1922 s. 236 [ang. 15.06 1922 s. 187]).
Patrz też: Nadszedł Czas 1919, 1923 [ang. 1889, 1927] s. 272; ang. Strażnica 15.08 1904 s. 3415, reprint.
Ciekawe jest to, że artykuł, który miał zostać „niedługo przedrukowany”, ostatecznie nigdy się nie ukazał.
Widzimy, że rok 1915 przeszedł ostatecznie (?) do historii jako data odrzucona przez Towarzystwo Strażnica. Jest ona także świadectwem, jak w „niezmiennej” chronologii nawet pewność jest zmienna.
Na zakończenie składam podziękowanie J. Romanowskiemu i K. Kozakowi za pomoc w tworzeniu tego tekstu.