"Grzech pierworodny"


Encyklopedia Katolicka Tom VI Encyklopedia Katolicka Tom VILublin 1993 Encyklopedia Katolicka Tom VI Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI

Mały Słownik Teologiczny Mały Słownik Teologiczny Mały Słownik Teologicznywyd.1960 Mały Słownik Teologiczny
Mały Słownik Teologicznystr.146 Mały Słownik Teologicznystr.146

Mały Słownik Teologiczny Mały Słownik Teologicznystr.89 Mały Słownik Teologicznystr.282

Zobacz:

"Międzynarodowa Komisja Teologiczna, Nadzieja zbawienia dla dzieci, które umierają bez chrztu (19 I 2007)

WPROWADZENIE

(...)

3. Teoria otchłani, do której przez wiele wieków odwoływał się Kościół, by pokazać los dzieci, które umierają bez chrztu, nie znajduje żadnej bezpośredniej podstawy w Objawieniu, mimo że od dłuższego czasu należy do tradycyjnego nauczania teologicznego. Ponadto, koncepcja, że dzieci, które umierają bez chrztu, są pozbawione wizji uszczęśliwiającej – koncepcja, która od dłuższego czasu była uważana za powszechną doktrynę Kościoła – wywołuje liczne problemy duszpasterskie, do tego stopnia, że liczni pasterze prosili o bardziej pogłębioną refleksję na temat dróg zbawienia. Należne rozważenie na nowo tych kwestii teologicznych nie może pomijać tragicznych konsekwencji grzechu pierworodnego. Grzech pierworodny pociąga za sobą stan oddzielenia od Chrystusa, który wyklucza możliwość oglądania Boga przez umierających w tym stanie.

4. Podejmując refleksję na temat losu dzieci, które umierają bez chrztu, wspólnota kościelna musi zawsze pamiętać, że – ściśle mówiąc – Bóg jest bardziej podmiotem niż przedmiotem teologii. Pierwszym zadaniem teologii jest więc słuchanie słowa Bożego. Teologia słucha słowa Bożego zawartego w Piśmie Świętym w celu przekazania go z miłością każdej osobie. Jednak o zbawieniu tych, którzy umierają bez chrztu, słowo Boże mówi niewiele albo nic. Jest zatem konieczne interpretowanie powściągliwości Pisma Świętego na ten temat w świetle tekstów, które mówią o powszechnym planie zbawczym i drogach zbawienia. Krótko mówiąc, zarówno dla teologii, jak i dla duszpasterstwa, problem dotyczy tego, jak zachować i pogodzić dwie grupy stwierdzeń biblijnych: tych, które odnoszą się do powszechnej woli zbawczej Boga (por. 1Tm 2,4), i tych, które widzą w chrzcie środek konieczny do wyzwolenia z grzechu i upodobnienia do Chrystusa (por. Mk 16,16; Mt 28,18-19).

5. Na drugim miejscu i uwzględniając zasadę: Lex orandi lex credendi, wspólnota chrześcijańska stwierdza, że w liturgii nie ma żadnego odniesienia do otchłani. Rzeczywiście, w liturgii jest święto Świętych Młodzianków, którzy są czczeni jako męczennicy, mimo że nie byli ochrzczeni, ponieważ zostali zabici „dla Chrystusa”3. Dokonał się ponadto ważny rozwój liturgiczny przez wprowadzenie pogrzebu dzieci zmarłych bez chrztu. Nie modlimy się za potępionych. Mszał rzymski z 1970r. wprowadził Mszę żałobną dla nieochrzczonych dzieci, których rodzice mieliby pragnienie przedstawienia ich do chrztu. Kościół powierza miłosierdziu Bożemu te dzieci, które umierają bez chrztu. W Instrukcji o chrzcie dzieci z 1980r. Kongregacja Nauki Wiary potwierdziła, że „jeśli chodzi o dzieci zmarłe bez chrztu, to Kościół może tylko powierzać je miłosierdziu Bożemu, jak czyni w przeznaczonym dla nich obrzędzie chrztu”4. Katechizm Kościoła Katolickiego (1992r.) dodaje, że „wielkie miłosierdzie Boga, «który pragnie, by wszyscy ludzie zostali zbawieni» (1Tm 2,4), i miłość Jezusa do dzieci, która kazała Mu powiedzieć: «Pozwólcie dzieciom przychodzić do Mnie, nie przeszkadzajcie im» (Mk 10,14), pozwalają nam mieć na-dzieję, że istnieje jakaś droga zbawienia dla dzieci zmarłych bez chrztu”5.

6. Po trzecie, Kościół nie może nie zachęcać do nadziei zbawienia dla dzieci zmarłych bez chrztu na mocy faktu, że „modli się, by nikt nie ściągnął na siebie potępienia”6, oraz modli się w nadziei, żeby „wszyscy ludzie zostali zbawieni”7. W świetle antropologii solidarności8, wzmocnionej przez eklezjalną koncepcję osobowości korporatywnej, Kościół dobrze zna pomoc, jaka może być okazana przez wiarę wierzących. Ewangelia św. Marka opisuje wydarzenie, w którym wiara niektórych okazała się skuteczna dla kogoś innego (por. Mk 2,5). Będąc świadomym, iż zwyczajnym środkiem osiągnięcia zbawienia jest chrzest in re, Kościół ma więc nadzieję, że istnieją inne drogi do osiągnięcia tego samego celu. Ponieważ poprzez swoje wcielenie Syn Boży „zjednoczył się w pewien sposób z każdym człowiekiem” i „ostateczne powołanie człowieka jest w istocie jedno, mianowicie Boskie”, Kościół uważa, że „Duch Święty wszystkim daje możliwość uczestniczenia w tym Misterium Paschalnym w tylko Bogu znany sposób” (Gaudium et spes, 22)9.

7. W końcu, podejmując teologiczną refleksję o zbawieniu dzieci, które umierają bez chrztu, Kościół szanuje hierarchię prawd, a więc zaczyna od jasnego potwierdzenia prymatu Chrystusa i Jego łaski, który ma pierwszeństwo w stosunku do Adama i grzechu. Chrystus, w swoim życiu dla nas i w odkupieńczej mocy swojej ofiary, umarł i zmartwychwstał dla wszystkich. Całym swoim życiem i nauczaniem objawił ojcostwo Boga i Jego powszechną miłość. Jeśli konieczność chrztu jest de fide, to jednak podlegają interpretacji Tradycja i dokumenty Urzędu Nauczycielskiego Kościoła, które potwierdziły jego konieczność. To prawda, że powszechna wola zbawcza Boga nie przeciwstawia się konieczności chrztu, ale jest także prawdą, że – ze swej strony – dzieci nie stawiają żadnej osobistej przeszkody działaniu łaski odkupieńczej. Z drugiej strony, chrzest jest udzielany dzieciom, które nie mają grzechów osobistych, nie tylko po to, aby wyzwolić je od grzechu pierworodnego, ale także po to, by włączyć je do komunii zbawienia, którą jest Kościół, za pośrednictwem komunii w śmierci i zmartwychwstaniu Chrystusa (por. Rz 6,1-7). Łaska jest całkowicie darmowa, ponieważ zawsze jest czystym darem Bożym. Natomiast potępienie jest zasłużone, ponieważ jest konsekwencją wolnego wyboru ludzkiego10. Dziecko, które umiera po przyjęciu chrztu, jest zbawiane przez laskę Bożą i przez wstawiennictwo Kościoła, ze swoim współdziałaniem lub bez niego. Można pytać, czy dziecko, które umiera bez chrztu, ale co do którego Kościół w swojej modlitwie wyraża pragnienie zbawienia, może być pozbawione oglądania Boga także bez swego współdziałania.
_______________________
3 „Betlejem, nie smuć się, ale bądź dobrej myśli z powodu zabicia świętych dzieci, ponieważ one, jako ofiara doskonała, zosta-ły złożone w ofierze Chrystusowi Panu; dla Niego ofiarowane, z Nim będą królować” (Exapostilarion z jutrzni [Orthros] w liturgii bizantyńskiej z 29 grudnia [wspomnienie świętych dzieci zabitych przez Heroda], w: Anthologion di tutto l'anno, t. 1, Roma 1999, 1.199).
4 Kongregacja Nauki Wiary, instr. Pastoralis actio, 13, AAS 72 (1980) s. 1144.
5 KKK 1261.
6 KKK 1058.
7 KKK 1821.
8 Por. Rdz 22,18; Mdr 8,1; Dz 14,17; Rz 2,6-7; 1Tm 2,4; Synod w Quiercy: DS 623; Sobór Watykański II, dekl. Nostra aetate, 1.
9 Teksty dokumentów Soboru Watykańskiego II cytowane według: Sobór Watykański II: Konstytucje, Dekrety, Deklaracje, Pallottinum, Poznań 2002.
10 Por. Synod w Quiercy: DS 623."
Zobacz:

Pierwszy List do KoryntianPierwszy List do Koryntian Pierwszy List do Koryntian Pierwszy List do Koryntianwyd.2009 Pierwszy List do Koryntian

1 Kor 15, 21-22

Pierwszy List do Koryntianstr.482
Pierwszy List do Koryntianstr.486
Pierwszy List do Koryntianstr.487

List do Rzymian ed. św. PawełLIST DO RZYMIAN List do Rzymian ed. św. Paweł List do Rzymian ed. św. Pawełwyd.2020 List do Rzymian ed. św. Paweł

Rz 5, 12-21

Encyklopedia Katolicka Tom VIstr.304
Encyklopedia Katolicka Tom VIstr.305
Encyklopedia Katolicka Tom VIstr.305
Encyklopedia Katolicka Tom VIstr.306
Encyklopedia Katolicka Tom VIstr.307
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI
Encyklopedia Katolicka Tom VI

Słownik Teologiczny Słownik Teologicznywyd.1985 Słownik Teologiczny Słownik Teologiczny
Słownik Teologicznystr.199 Słownik Teologicznystr.200

Wykład Pisma Świętego Nowego Testamentu Wykład Pisma Świętego Nowego Testamentuwyd.1990 Wykład Pisma Świętego Nowego Testamentu Wykład Pisma Świętego Nowego Testamentu

Komentarz do Rz 5, 12-21

Wykład Pisma Świętego Nowego Testamentu
str.355
Wykład Pisma Świętego Nowego Testamentu
str.356

ed. Święty Paweł ed. Święty PawełŚwięty Paweł ed. Święty Paweł2008 ed. Święty Paweł

Komentarz do Rz 5, 12-21

ed. Święty Paweł
str.2465
ed. Święty Paweł
str.2466

Mały Słownik Teologiczny Mały Słownik Teologiczny Mały Słownik Teologicznywyd.1987 Mały Słownik Teologiczny
Mały Słownik Teologicznykol.134 Mały Słownik Teologicznykol.134
Mały Słownik Teologicznykol.135 Mały Słownik Teologicznykol.136

Słownik Teologii Biblijnej Słownik Teologii Biblijnejwyd.1990 Słownik Teologii Biblijnej Słownik Teologii Biblijnej
Słownik Teologii Biblijnej
str.41
Słownik Teologii Biblijnej
Słownik Teologii Biblijnej
str.43

Słownik Teologii Biblijnej
Słownik Teologii Biblijnej
str.305

Powrót do strony głównej
Powrót początku artykułu
facebook
Opracował: Piotr Andryszczak
© 2007-2022