RÓŻNE „DOKONANE TAJEMNICE III”

Autor: Włodzimierz Bednarski

poprzednia część

Różne Dokonane Tajemnice III

 

W przeszłości wiele już napisałem o powstaniu tak zwanego 7 tomu pt. „Dokonana Tajemnica” (1917) z serii Wykłady Pisma Świętego. Przypomnijmy te artykuły, w których zawarłem opis powstania tej książki, wymieniłem poszczególne jej edycje i zacytowałem wiele fragmentów z niej. Oto one:

Wykłady Pisma Świętego C. T. Russella (cz. 3);

Wykłady Pisma Świętego C. T. Russella (cz. 4);

Różne „Dokonane Tajemnice”;

Różne Dokonane Tajemnice II;

Jednak pomimo tak bogatego materiału i mych starań, stale pozostawał pewien niedosyt, że nie wszystko dane mi było objąć i opisać. Ciągle nie mogłem dotrzeć do ostatniej angielskiej edycji The Finished Mystery z roku 1927 oraz do tzw. angielskiej edycji „ZG” z roku 1918! Nie miałem też wglądu do publikowanych fragmentów tej książki w polonijnych czasopismach Strażnica z lat 1917-1919 i jednej z części tej książki z roku 1919 (opublikowana w dwóch tomikach i broszurze). Moje rozterki wyraziłem kiedyś następująco:

„Autor żałuje jednocześnie, że nie było mu dane dotrzeć do ostatniego wydania VII tomu, tego z 1927 r., który wspominany jest na anglojęzycznych stronach internetu (zawiera on tylko komentarz do Apokalipsy). Kto wie, czy w nim byśmy nie natrafili na kolejne zmiany nauk Towarzystwa Strażnica”;

„Edycja zamieszczona w odcinkach w Strażnicy: „‘Strażnica’ w wydaniu (ang.) z 15 grudnia 1917 r. podawała: ‘(...) Jest on [VII tom] w tej chwili tłumaczony i publikowany odcinkami w Strażnicy niemieckiej, polskiej i greckiej’.” (Strażnica Nr 19, 1967 s. 7-przypis)”;

„Autor też ubolewa, że nie było mu dane dotrzeć do komentarza do Apokalipsy, który wraz z cytowaną „Księgą Prorocką Ezechiela” stanowił najstarszą książkową, polską „Dokonaną Tajemnicę” (ok. 1919 r.) zawartą w dwóch tomach i broszurze”.

Dziś mogę podzielić się z informacjami zdobytymi dzięki życzliwej mi osobie, której serdecznie dziękuje za pomoc. Jednak by tradycji stało się zadość, znów nie mogę w pełni opisać tego co chciałbym. Otóż pomimo, że wiadomo mi już, iż wspomniany „komentarz do Apokalipsy” z roku 1919 ma tytuł „Objawienie” i ma on 208 stron, to jednak nie miałem okazji do niego dotrzeć. Szkoda, ale może dzięki temu będzie można znów kiedyś wrócić do tego tematu i znajdzie się w ten sposób okazja by uzupełnić obecny materiał o tej znanej książce Towarzystwa Strażnica.

Jeśli chodzi zaś o czas rozprowadzania tomu siódmego i pozostałych sześciu, to dziś mogę potwierdzić, że reklamowanie ich zakończyło się na łamach polskiej Strażnicy w roku 1929, a dokładnie w czasopiśmie z 1 listopada tego roku (s. 322). Wspominałem kiedyś o książce „Wyzwolenie”, w której w edycji z roku 1929 była też ostatnia reklama tomów Wykładów (s. 351-352). Również angielska Strażnica zakończyła tę akcję w numerze z 1 listopada 1929 r. (s. 322).

Jeszcze jedna reklama omawianej książki ukazała się w roku 1930 (patrz „Złoty Wiek” 15.07 1930 s. 224).

Później nastała era książki pt. „Światło”, która ukazała się w roku 1930 i była nowym komentarzem do Apokalipsy św. Jana.

Natomiast Księgę Ezechiela po nowemu skomentowały trzy tomy dzieła pt. Vidnication (Usprawiedliwienie) wydanego w latach 1931-1932. Nie ukazało się ono jednak w języku polskim. Oto fragment Towarzystwa Strażnica o tym podręczniku:

„Nieco światła na tę sprawę rzuciło studium proroczej księgi biblijnej noszącej imię Ezechiela. W roku 1931 wydano pierwszy z trzech tomów komentarza tej księgi, zatytułowanego Usprawiedliwienie” („Świadkowie Jehowy - głosiciele Królestwa Bożego” 1995 s. 165; por. s. 141 i 720).

Po wielu latach Towarzystwo Strażnica kolejny raz zreinterpretowało swoją wykładnię proroctw z ksiąg Apokalipsy i Ezechiela i wydało następne komentarze do nich. Były to:

Komentarze do Apokalipsy

„Upadł Babilon Wielki! Panuje Królestwo Boże!” 1963 (Ap 14-22);

„Wtedy dokona się tajemnica Boża” 1969 (Ap 1-13); „Wspaniały finał Objawienia bliski!” 1993 (ang. 1988).

Komentarze do Ezechiela

„Narody mają poznać, że ja jestem Jehowa - Jak?” 1974 (ang. 1971);

Strażnica Nr 1, 1989 s. 10-27 (głównie Ez 1-39);

Strażnica Nr 5, 1999 s. 8-23 (głównie Ez 40-48).

Chociaż książki pt. „Upadł Babilon Wielki! Panuje Królestwo Boże!” i „Wtedy dokona się tajemnica Boża” nie ukazały się w języku polskim, to jednak pierwsza z nich doczekała się edycji w formie pewnej parafrazy na łamach czasopisma Strażnica. Były to odcinki oznakowane symbolami od B-1 do B-83 w Strażnicach od numeru 11 z roku 1965 roku do numeru 14 z roku 1969 [pierwszy odcinek nie był oznakowany, był to artykuł pt. ‘U zarania pewnej tajemnicy biblijnej’]. Informacja o tym znajduje się w przypisie w Strażnicy Nr 14, 1969 s. 11.

Jednak nie te podręczniki i czasopisma są przedmiotem naszego zainteresowania, ale „Dokonana Tajemnica”.

Polska „Dokonana Tajemnica” w odcinkach

Jedna ze współczesnych publikacji o „Dokonanej Tajemnicy” w odcinkach podawała:

„‘Strażnica’ w wydaniu (ang.) z 15 grudnia 1917 r. podawała: ‘Z przyjemnością zawiadamiamy, że już ukończono tłumaczenie Siódmego Tomu na język szwedzki i francuski (...) Jest on w tej chwili tłumaczony i publikowany odcinkami w ‘Strażnicy’ niemieckiej, polskiej i greckiej...’.” (Strażnica Nr 19, 1967 s. 7-przypis)”.

Do niedawna wydawało mi się, że tą odcinkową „Dokonaną Tajemnicę” opublikowano po polsku w całości. Jednak po dotarciu do Strażnic z lat 1917-1918 okazało się, że zamieszczono w nich zaledwie sześć odcinków komentarza o Apokalipsie (Ap 1:1 do 6:4). Było to w miesiącach październik, listopad i grudzień roku 1917 oraz styczeń, luty i marzec roku 1918.

Jeśli chodzi o Księgę Ezechiela, zawartą w tej książce, to opublikowano zaledwie dwa odcinki (Ez 1:1 do 3:26) w Strażnicach z 1 i 15 czerwca 1919 roku.

Być może takie fragmentaryczne przedstawiane tego tomu w czasopiśmie miało służyć tylko pewnej reklamie „Dokonanej Tajemnicy”. Chociaż z drugiej strony w Strażnicy w maju 1918 roku napisano, że z powodów „ogólnie wszystkim znanych” (s. 66) zaprzestaje się go publikować w odcinkach. Czy te „ogólnie wszystkim znane” powody to sprzeciw wiodących głosicieli, o którym wspomina książka „Świadkowie Jehowy - głosiciele Królestwa Bożego” (1995 s. 66-68, 719)?

Jeśli chodzi o różnice w treści między tą ‘odcinkową’ książką, a edycją z roku 1925, to istotny wydaje się jeden fragment. Oto porównanie w tabeli.

Edycja odcinkowa z 1917 r. Edycja w książce z 1925 r.
„Jest możebne, iż w roku 1980 zajdzie coś ważnego dla Cielesnego Izraela, lecz nic takiego dla nas” (Strażnica Nr 12, 1917 s. 170). „Jest możebne, iż w roku 1980 zajdzie powstanie ze śmierci całego Cielesnego Izraela” („Dokonana Tajemnica” 1925 s. 70).

Ciekawe, że angielska edycja książkowa z roku 1917 jest zgodna z edycją polską z roku 1925, a nie z tą z roku 1917. Oto słowa z niej:

It is possible that A. D. 1980 marks the regathering of all of Fleshly Israel from their captivity in death. (The Finished Mystery 1917 s. 62).

Czyżby w grudniu roku 1917 wprowadzono tylko tymczasowo poprawkę, z której później Towarzystwo Strażnica wycofało się?

Polska „Dokonana Tajemnica” w dwóch tomach

O powstaniu polskiej „Dokonanej Tajemnicy”, zapewne w dwóch tomach, Towarzystwo Strażnica napisało:

„W początkach roku 1919 powołano do życia odrębną korporację w celu obsługiwania zborów polskojęzycznych. (...) Regularnie dwa razy w miesiącu publikowano polskie wydanie Strażnicy, a ponadto zbory mogły się zaopatrywać w kolejne tomy Wykładów Pisma Świętego i szereg broszur po polsku. (...) Ponadto wydano siódmy tom Wykładów, a nieco później książkę Harfa Boża” („Rocznik Świadków Jehowy 1994” 1994 s. 178-179).

Kiedy dokładnie Towarzystwo Strażnica wydało tą „Dokonaną Tajemnicę” w dwóch tomach?

Otóż wcześniej pisałem, że „ok. 1919 r.”. Choć nie było w niej podanej daty, to wskazywała mi na to treść tomiku „Księga Prorocka Ezechiela” (‘poprawiane’ pewne proroctwa w stosunku do ang. tomu z 1917 r.). Kierowałem się wtedy też czasem zaistnienia filii polskiej Strażnicy w Detroit (1919 r.), która była wydawcą tej książki.

Dziś mogę tę datę potwierdzić i to nie tylko jako „około 1919 r.”, ale dokładniej.

Otóż pierwsza reklama „Księgi Prorockiej Ezechiela” ukazała się w polskiej Strażnicy z 1 lipca 1919 roku (s. 194). Książka zawiera 288 stron i ma nakład 75000 egzemplarzy.

Natomiast komentarz do Apokalipsy pt. „Objawienie” został zareklamowany pierwszy raz w Strażnicy z 1 kwietnia 1919 r. (s. 98). Ma on 208 stron. Do tej książki nadal nie dotarłem, więc nie potrafię stwierdzić czy zawiera ona datę wydania i w związku z tym nie mogę dokonać jakiegoś porównania jej treści z późniejszymi czy wcześniejszymi edycjami „Dokonanej Tajemnicy”.

W tym czasie ukazała się też broszura pt. „Pieśń Salomonowa”, która posiada rok wydania 1919 i ma 48 stron. Była ona reklamowana w Strażnicy z 15 kwietnia 1919 roku (s. 114). Przypominam, że ta publikacja zawarta jest w angielskich edycjach „Dokonanej Tajemnicy” pomiędzy księgami Apokalipsy i Ezechiela. Natomiast w polskim 7 tomie nie ma tej broszury. Nie zawiera jednak ona jakichś ciekawych myśli czy proroctw by je tu przedstawiać.

Polska „Dokonana Tajemnica” dużego formatu

Do niedawna byłem przekonany, że istniała tylko jedna edycja polskiej „Dokonanej Tajemnicy” dużego formatu (A-4). Wymieniając różne wersje tej książki, napisałem w jednym z artykułów takie oto słowa:

„Otóż moje poszukiwania niestety nie potwierdziły do dziś istnienia książkowego, jednotomowego wydania „Dokonanej Tajemnicy” wydanej w latach 1919-1922 (do maja), w którym to czasie istniała polska filia w Detroit. (...) Edycja dużego formatu (A-4) mająca 224 strony, wydana ok. 1926 r. (brak daty wydania) przez filię polską, a właściwie już „Polski Oddział” przeniesiony do Brooklynu. Zawiera ona prawdopodobnie materiał z edycji angielskiej wydanej w 1926 r. (pierwsza ang. edycja 1917 r.) lub może nawet z ostatniej edycji z 1927 r. (...) Oto zaś jeden przykład pozwalający zidentyfikować czas wydania ostatniej edycji polskiej:

„Dokonana Tajemnica” [The Finished Mystery] ed. ang. 1917 r. „Dokonana Tajemnica” ed. pol. 1923 i 1925 r. „Dokonana Tajemnica” [The Finished Mystery] ed. ang. 1926 r. „Dokonana Tajemnica” ed. pol. ok. 1926 r. (bez roku wydania)
„wszystkie fazy upadku Babilonu nie prędzej się dokonają, aż upłynie dziesięć i pół roku od jesieni 1914 r.” (s. 178) „wszystkie fazy upadku Babilonu nie prędzej się dokonają, aż upłynie dziesięć i pół roku od jesieni 1914 r.” (s. 213) „wszystkie fazy upadku Babilonu nie prędzej się zaczną, aż upłynie dziesięć i pół roku od jesieni 1914 r.” (s. 178) „wszystkie fazy upadku Babilonu nie prędzej się dokonają, aż upłynie dziesięć i pół roku od jesieni 1920 r.” (s. 66)

W tabeli widzimy, że w trzech pierwszych edycjach prorokowano o 1925 r., natomiast gdy ten rok zakończył się i nic się nie wydarzyło, zmieniono tę datę na 1931 r. Okazuje się więc, że edycja polska bez oznakowania musiała powstać ok. 1926 r., może nawet według edycji ang. z 1927 r.”.

Tak pisałem jakiś czas temu. Jednak mój tok rozumowania okazał się częściowo niewłaściwy, bo po pierwsze, okazało się, że istniała co najmniej jeszcze jedna edycja dużego formatu. Po drugie zaś, już w roku 1921 (!) zawierała ona słowa:

„wszystkie fazy upadku Babilonu nie prędzej się dokonają, aż upłynie dziesięć i pół roku od jesieni 1920 r.” („Dokonana Tajemnica” s. 64).

Nie było więc konieczne wprowadzenie tej zmiany dopiero w roku 1926, gdy nic nie wydarzyło się w oczekiwanym roku 1925. Zagadką pozostaje jednak to, dlaczego edycja angielska (1926 oraz 1917, 1918) ma w cytowanym miejscu rok 1914, a nie 1920? Czyżby polscy tłumacze samowolnie zmieniali tekst? A może były też inne wersje angielskie mające rok 1920 zamiast 1914?

Co można powiedzieć o edycji dużego formatu z roku 1921?

Otóż to, że powstała ona jeszcze w polskiej filii Strażnicy w Detroit (taki jest adres wydawcy w tej książce), która istniała do maja 1922 r. Towarzystwo Strażnica o niej napisało:

„Już od października roku 1919 centralny ośrodek działalności Towarzystwa mieścił się znowu w Brooklynie i tam w maju 1922 roku przeniosło się biuro oddziału polskiego. Od tamtej pory publikowano w tym ośrodku polską Strażnicę oraz książki i broszury Towarzystwa” („Rocznik Świadków Jehowy 1994” 1994 s. 179).

Ta „Dokonana Tajemnica” z roku 1921 (dużego formatu) nie zawiera też daty wydania, ale możemy ją określić na podstawie reklam w czasopismach Towarzystwa Strażnica.

Mamy następujące z tym związane zdania:

„Bóg dał dużą ilość tomów ‘Dokonana Tajemnica’, które są gotowe do użytku” (Strażnica 15.01 1921 s. 23);

„Siódmy tom w magazynowej formie, dla uczestników konwencji w Detroit, nakład 3000” (Strażnica 01.07 1921 s. 194).

Ta edycja ma 215 stron i była jak widać dwa razy wydawana w roku 1921. Wydanie zwykłe i okazjonalne. Natomiast ta z ok. roku 1926 ma 224 strony.

Jeśli chodzi o edycję z ok. roku 1926 to nie mogła ona ukazać się później niż w tym roku, gdyż posiada ona adres wydawcy „Concord Street 18”, a według jednej z publikacji już w lutym 1927 roku drukarnię Towarzystwa Strażnica przeniesiono na „Adams Street 117” („Dzieje Świadków Jehowy w czasach nowożytnych. Stany Zjednoczone Ameryki. Na podstawie Rocznika Świadków Jehowy na rok 1975” s. 64; por. „Świadkowie Jehowy - głosiciele Królestwa Bożego” 1995 s. 217).

Wcześniej w Strażnicy z 1 maja 1922 roku (s. 130) znalazła się zapowiedź druku drugiego wydania „Dokonanej Tajemnicy”.

Następnie w Strażnicy z 1 stycznia 1923 roku (s. 16) znajduje się już reklama tej książki, która ma 224 strony. Czyżby to była ta edycja, którą określiłem jako powstałą „około 1926 r.” (ma też 224 strony)? Nie wydaje się jednak, by tak duży zapas książek pozostał od roku 1923, aż do roku 1929, gdy zakończono reklamować „Dokonaną Tajemnicę, Żurnał” (patrz „Wyzwolenie” 1929 s. 352). Bardziej prawdopodobnym jest to, że Towarzystwo Strażnica, prócz wydań książkowych z roku 1923 i 1925, robiło dodruki wydania dużego formatu. Do samego końca bowiem organizacja ta proponowała zarówno wersję książkową, jak i tą nazwaną „żurnałem”, czy w „magazynowej formie”.

Czy są jakieś zauważalne różnice w tekście między obiema edycjami dużego formatu? Oczywiście trudno porównywać ‘słowo w słowo’ dwie książki formatu A-4, mające ponad 200 stron. Wydaje się jednak, po pobieżnym przeglądnięciu, że brak w nich istotnych różnic w tekście. Przedstawiam jedną zauważalną.

„Dokonana Tajemnica” edycja 1921 r. „Dokonana Tajemnica” edycja ok. 1926 r.
„Widzenie to proroka Ezechiela przedstawia początkowe i ustanowione teokratyczne Królestwo Niebieskie na ziemi - królestwo cywilne i religijne, duchowe i ziemskie. (...) Świątnica ta (...) i kapłańskie pokolenie stanowią typ i symbol ‘przyszłych dóbr’ po wojnach rewolucji i anarchii minionego czasu ucisku.
Czas ustanowienia Królestwa w mocy (...) trzynaście lat po roku 1919, to jest 1931” (s. 200).
Identycznie ma tu „Księga Prorocka Ezechiela” 1919 (s. 260), choć pierwsze zdania są w niej inne:
„Widzenie to proroka Ezechiela przedstawia ustanowione teokratyczne Królestwo Niebieskie na ziemi - królestwo cywilne i religijne, duchowe i ziemskie. (...) Świątnica ta (...) i kapłańskie pokolenie stanowią typ i symbol ‘przyszłych dóbr’ po wojnach rewolucji i anarchii okresu między rokiem 1914 a 1925”.
„Widzenie to proroka Ezechiela przedstawia początkowe i ustanowione teokratyczne Królestwo Niebieskie na ziemi - królestwo cywilne i religijne, duchowe i ziemskie. (...) Świątnica ta (...) i kapłańskie pokolenie stanowią typ i symbol ‘przyszłych dóbr’ po wojnach rewolucji i anarchii minionego czasu ucisku.Czas ustanowienia Królestwa w mocy (...) trzynaście lat po roku 1918, to jest 1931” (s. 207).
Identycznie ma tu „Dokonana Tajemnica” 1923 i 1925 (s. 664).

Uzupełniając tabelę dodam tylko, że angielska edycja z roku 1918 ma ostatnie zdanie w jeszcze innej wersji:

The Time of the establishment of the Kingdom in power (...) or thirteen years after 1918 viz.. in 1932 (The Finished Mystery 1918 s. 569).

Widać z powyższego, że dla Towarzystwa Strażnica, czy jest początkowym rok 1918 czy 1919, to po dodaniu 13 lat wychodzi mu rok 1931, albo nawet 1932.

Mamy tu trzy pary lat: 1918-1931, 1919-1931 i 1919-1932. Właściwie brak tylko 1918-1932. Ale może i istnieje taka wersja?

Angielska „Dokonana Tajemnica” z roku 1927

Angielska „Dokonana Tajemnica” z roku 1926 osiągnęła nakład 2.604.000 egzemplarzy. Natomiast edycja z roku 1927 podaje liczbę 2.694.000 sztuk. Niewielki był to zatem dodruk.

Nie jest to typowa książka w stosunku do wcześniejszych edycji, gdyż zawiera tylko komentarz do Apokalipsy oraz skorowidz wersetowy do wszystkich tomów (I-VI), którego brak w latach poprzednich. Pominięto w niej Księgę Ezechiela i Pieśń Salomona!

Niestety, wbrew moim oczekiwaniom, edycja z roku 1927 nie zawiera, na pierwszy rzut oka, istotnych zmian w stosunku do wersji z roku 1926 (bynajmniej jeśli chodzi o kwestię różnych dat i proroctw z nimi związanych). Chociaż z drugiej strony, może samo ‘odrzucenie’ z niej komentarza do Księgi Ezechiela, już może oznaczać odcinanie się od nauk w nim zawartych?

Niewytłumaczalne dla mnie jest też to, dlaczego edycja z roku 1927 zawierała nadal słowa:

„wszystkie fazy upadku Babilonu nie prędzej się dokonają, aż upłynie dziesięć i pół roku od jesieni 1914 r.” (ang. „Dokonana Tajemnica” 1927 s. 178).

Jest to o tyle dziwne, że polska wersja (dużego formatu) z roku 1921 miała tu następujący fragment:

„wszystkie fazy upadku Babilonu nie prędzej się dokonają, aż upłynie dziesięć i pół roku od jesieni 1920 r.” („Dokonana Tajemnica” s. 64).

Skąd do tej polskiej edycji zaczerpnięto ten wzór treści? Czyżby któraś z angielskich wersji wydanych między rokiem 1918 a 1926 miała takie zdanie jak ta polonijna?

Przypominam, że jest ich wiele, o czym pisałem w jednym z mych artykułów:

„Jeśli chodzi o edycje angielskie „Dokonanej Tajemnicy”, to w różnych źródłach wymieniane są następujące: 1917, 1918 (książkowa i dużego formatu tzw. „ZG”), 1919, 1920, 1923 (zwykła i formatu kieszonkowego), 1924, 1926, 1927”.

W związku z powyższym nasuwa się wniosek, że nie wystarczy porównać pierwsze (1917, 1918) i ostatnie (1926, 1927) angielskie edycje omawianej książki, jak to zrobiłem. By przebadać dokładnie zmiany w tym dziele Towarzystwa Strażnica, należy również sięgnąć po edycje z lat 1919, 1920, 1923 i 1924. Może kiedyś stanie się to realne?

Ale to nie wszystko, jeśli chodzi o zmiany wykładni Towarzystwa Strażnica w „Dokonanej Tajemnicy”. Otóż wspomniałem powyżej, że „może samo ‘odrzucenie’ z niej komentarza do Księgi Ezechiela już może oznaczać odcinanie się od nauk w nim zawartych?”. Prócz tego bardzo skrócono ‘Przedmowę’ w roku 1927, która w polskiej edycji z roku 1925 miała pięć stron, a w tej angielskiej już tylko jedną!

Jaki był powód odrzucenia komentarza do Księgi Ezechiela w omawianej książce i zasadniczego skrócenia ‘Przedmowy’ w niej?

Otóż prawdopodobnie ten, że w częściach tych wielokrotnie nazywano C. T. Russella (zm. 1916), prezesa Towarzystwa Strażnica, „sługą wiernym i roztropnym” z Mt 24:45-46. Natomiast już w angielskiej Strażnicy z 15 lutego 1927 roku stwierdzono, że nie jest nim sam Russell, lecz że jest to „sługa zbiorowy, składający się ze wszystkich żyjących na ziemi członków namaszczonego duchem ciała Chrystusowego” („Świadkowie Jehowy - głosiciele Królestwa Bożego” 1995 s. 143; por. s. 626).

Inna publikacja o tym fakcie podała:

„Jednak z czasem wiele osób przyjęło pogląd, iż owym ‘sługą wiernym i roztropnym’ był sam C. T. Russell. Niektórzy wpadli przez to w pułapkę oddawania czci stworzeniu. (...) W lutym 1927 roku ostatecznie sprostowano błędny pogląd, że sam Russell był ‘sługą wiernym i roztropnym’” („Dzieje Świadków Jehowy w czasach nowożytnych. Stany Zjednoczone Ameryki. Na podstawie Rocznika Świadków Jehowy na rok 1975” s. 33-34).

Widać więc, że już wtedy Towarzystwo Strażnica odrzuciło swoją wcześniejszą naukę o Russellu jako samodzielnym i jedynym „słudze wiernym i roztropnym” i dlatego została skrócona i zmieniona ‘Przedmowa’ w „Dokonanej Tajemnicy” oraz usunięty komentarz do całej Księgi Ezechiela.

Oto kilka fragmentów o C. T. Russellu z polskiej edycji z roku 1925 (identyczne są w angielskiej edycji z roku 1926):

‘Przedmowa’

„Należałoby się spodziewać, że Pastor Russell, będzie posłańcem Laodycejskiego Kościoła i zajmując stanowisko specyalnego sługi Pańskiego, wydawającego domownikom Wiary pokarm na czas słuszny, wydawać będzie z Pańskiej ‘Śpiżarni’ potrzebny pokarm duchowy dla kościoła zgodnie z wolą Bożą” („Dokonana Tajemnica” 1925 s. IV-V);

„pomiędzy ziemskich istot posłaniec Laodycejskiego Kościoła stał się zacniejszym nad innych, że sługą owym wiernym i roztropnym był - Charles Taze Russell” („Dokonana Tajemnica” 1925 s. V).

Patrz też s. III (dłuższy fragment).

‘Księga Prorocka Ezechiela’

„Jak Ezechiel zjadł księgę, znajdującą się w ręce Bożej, tak i ‘wierny i roztropny sługa’ naszych czasów przyswoił sobie Plan Wieków, znajdujący się w mocy (ręce) Wszechmocnego. Pastor Russell pilnie badał, aby odnaleźć, co tylko było możebne względem zamiarów Boga” („Dokonana Tajemnica” 1925 s. 423);

„Bóg wskazał na niego w ten sposób: Kiedy kwatera ‘Strażnicy’ Towarzystwa Biblijnego i Broszur została otworzona w Allegheny, Pa., namalowano Biblię na frontowem oknie. Malarz nie będąc w Prawdzie, namalował Biblię otwartą na 9 rozdziale Ezechiela bez niczyjej instrukcyi. Mąż w szatach lnianych był Laodyceński sługa, wierny i roztropny sługa Pański, Pastor Russell. Na widok tego Pastor Russell pobladł. Ezechiel widzący męża, obleczonego w szaty lniane, wyobraża Pastora Russell’a, potem widzącego siebie jako pozafigurę tego męża” („Dokonana Tajemnica” 1925 s. 470);

„Pastor Russell jako członek Najwyższego kapłana i jako przedstawiciel Chrystusa na świecie, oraz jako jedyny szafarz ‘pokarmu na czas słuszny’, cierpiał bardzo ale wcale nie ronił łez” („Dokonana Tajemnica” 1925 s. 554).

Patrz też s. 405, 487; por. s. 430.

Jeśli zaś chodzi o Księgę Apokalipsy, to zawierała ona tylko ogólne stwierdzenia o owym ‘słudze’, których nie trzeba było wtedy usuwać. Nie padało w nich bowiem nazwisko Russell lub razem z nim występowało tylko zwykłe określenie „sługa”. Oto przykłady:

„w naznaczonym czasie, z końcem wieku, i że w tym czasie, kiedy przepowiedziany ‘sługa wierny i roztropny’ będzie obecny z ludem Bożym” („Dokonana Tajemnica” 1925 s. 8);

„[Ap] 10:7. Ale we dni głosu Anioła siódmego. - Nasz Pan przez swojego sługę, Pastora Russella. - Obj. 3:14” (j/w. s. 201);

„Rzekł wierny i mądry sługa, któremu pieczę nad wszystkiemi rzeczami i spichlerzu Pańskim obiecał specyalnie Pan żniwa” (j/w. s. 348).

Patrz też s. 62 (o Mt 24:48-51, Russellu i Barbourze) i s. 260 (o Mt 24:45).

Z powyższego widać, że edycja angielska z roku 1927 nic nie wniosła do chronologii Towarzystwa Strażnica, w stosunku do „Dokonanej Tajemnicy” z roku 1926. Jednak poprzez usunięcie długiej ‘Przedmowy’ i komentarza do Księgi Ezechiela wprowadziła nowe ustosunkowanie się do C. T. Russella, zmarłego w roku 1916 prezesa tej organizacji.

Warto też dodać, że mnóstwo zmian i poprawek do angielskiej „Dokonanej Tajemnicy” nakazuje nanieść ang. Strażnica 01.06 1920 s. 169-173 (art. SEVENTH VOLUME CORRECTIONS). Dotyczyło to jednak, jak widać, wczesnych edycji tego tomu.

Benedykt XV ostatnim papieżem?

Ponieważ w poprzednich artykułach nie zwróciłem uwagi na jedno dość istotne zdanie dotyczące papieża Benedykta XV, więc je tutaj przytoczę.

Oto słowa z angielskiej edycji książki pt. „Dokonana Tajemnica” z roku 1917:

See Z.'03-325 for a hint that Benedict XV will never have a successor. (He is personally the eighth pope reigning since 1799. Five of these popes had died prior to 1878. Here is a good secondary fulfilment.) (The Finished Mystery 1917 s. 269).

Takie same zdania posiadają angielskie edycje z roku 1918, 1926 i 1927.

Oto fragment ten z polskiej „Dokonanej Tajemnicy” z roku 1921 i 1923 (duży format):

„Zobacz Z. ‘03-325 na dowód, że Benedykt XV nigdy nie będzie miał następcy. (Jest on osobiście ósmym papieżem panującym od roku 1799. Pięciu tych papieży umarło przed rokiem 1878. Tu mamy dobre uboczne wypełnienie się.)” („Dokonana Tajemnica” 1921 [duży format] s. 99);

„Wyjątek Z. ‘03-325 daje do zrozumienia, że Benedykt XV nigdy nie będzie miał następcy. (Jest on osobiście ósmym papieżem panującym od roku 1799. Pięciu tych papieży umarło przed rokiem 1878. Tu mamy dobre uboczne wypełnienie się.)” („Dokonana Tajemnica” 1923 [duży format] s. 102);

[„Z. ‘03-325” tzn.  ang. Strażnica 1903 r. s. 325]

Widzimy, że zapowiedź Towarzystwa Strażnica okazała się fałszywym proroctwem. Po Benedykcie XV (1914-1922) było już kilku papieży (Pius XI, Pius XII, Jan XXIII, Paweł VI, Jan Paweł I, Jan Paweł II), aż po Benedykta XVI.

Pewnie dlatego w kolejnych polskich edycjach omawianej książki Towarzystwo Strażnica usunęło ten fragment!

Każdy kto zaglądnie do książkowego nakładu (zwykły format) z roku 1923 i 1925 może się o tym przekonać (patrz s. 320).

Ciekawe tylko dlaczego nie dokonano takiej operacji w angielskich edycjach?

Czyżby głosiciele pochodzenia polskiego z tej organizacji, z kraju typowo katolickiego, wiedzieli iż ich fałszywa zapowiedź wiąże się z kompromitacją?

Czyżby też amerykańscy urzędnicy Towarzystwa Strażnica nie przywiązywali aż tak wielkiej wagi do sprawy tego, że jednak Benedykt XV miał następców?

Angielska “Dokonana Tajemnica” dużego formatu tzw. edycja specjalna “ZG”

    Ta angielska edycja książki pt. „Dokonana Tajemnica” ukazała się w roku 1918, a dokładnie 1 marca tegoż roku. Było to wydanie specjalne, dużego formatu. Właściwie książka stanowiła jeden z numerów czasopisma Strażnica. Nazywano tę edycję „ZG”. Oto słowa Towarzystwa Strażnica na ten temat:

„Dnia 21 czerwca 1920 roku udostępniono do rozpowszechniania broszurowe wydanie książki Dokonana tajemnica. Potocznie nazywano je ‘ZG’ (‘Z’ to Zion’s Watch Tower [Strażnica Syjońska], pierwotna nazwa Strażnicy, a ‘G’ jako siódma litera alfabetu oznaczało siódmy tom Wykładów Pisma Świętego). Było to specjalne wydanie Strażnicy (z 1 marca 1918 roku), które po obłożeniu książki zakazem składowano w magazynach, a teraz rozprowadzano w cenie 20 centów za egzemplarz” („Dzieje Świadków Jehowy w czasach nowożytnych. Stany Zjednoczone Ameryki. Na podstawie Rocznika Świadków Jehowy na rok 1975” bez daty wydania, s. 54).

    Po porównaniu tej edycji z wydaniami książkowymi z lat 1917 i 1918 można stwierdzić, że niewiele różnic da się zauważyć między tymi ostatnimi, a tą wersją „ZG”.

    Oto przykłady zamieszczone w tabeli.

Edycje książkowe 1917 i 1918 r. Edycja „ZG” 1918 r.
The three days in which Pharaoh’s host pursued the Israelites into the wilderness represent the three years from 1917 to 1920 at which time all of Pharaoh’s messengers will be swallowed up in the sea of anarchy. The wheels will come off their chariots-organizations” (ang. “Dokonana Tajemnica” 1917 s. 258). Por. identycznie edycja 1918 r. The three days in which Pharaoh's host pursued the Israelites into the wilderness may represent three years about to come, at the close of which time all of Pharaoh's messengers will be swallowed up in the sea of anarchy. In revolutionary troubles the wheels will come off their chariots-organizations (ang. Strażnica 01.03 1918 s. 139).
„Not one vestige of it shall survive the ravages of world-wide all-embracing anarchy, in the fall of 1920” (ang. “Dokonana Tajemnica” 1917 s. 542).
Por. identycznie edycja 1918 r.
Not one vestige of it shall ultimately survive the ravages of world-wide, all-embracing anarchy, in 1920 to 1921 (ang. Strażnica 01.03 1918 s. 213).
„Probably from the fall of 1917 to the spring or summer of 1918” (ang. “Dokonana Tajemnica” 1917 s. 268).
„From the summer or fall of 1917 to the spring or summer of 1918” (ang. “Dokonana Tajemnica” 1918 s. 268).
„Probably a year or so after the end of the war” (ang. Strażnica 01.03 1918 s. 142).

    Ponieważ we wcześniejszych swych artykułach o omawianej książce nie dostrzegłem jednego z ciekawych fragmentów, dlatego tu go przytaczam. Oto słowa z edycji angielskich 1917, 1918 i „ZG” (1918) oraz z polskiej edycji z roku 1925, w której usunięto “rok 1920”:

“The masses of mankind, not under religious restraint— the condition of the whole world in the time of anarchy due in its full severity in the fall of 1920” (ang. “Dokonana Tajemnica” 1917 [1918] s. 313; “ZG” 1918 [tzn. ang. Strażnica 01.03 1918 s. 155]).

“Masy ludzkości, nie będące pod religijnem ograniczeniem – stan ogólny na całym świecie w czasie anarchii, jaka najbardziej będzie się srożyć przy końcu czasu ucisku” („Dokonana Tajemnica” 1925 s. 373).

poprzednia część

Powrót do strony głównej
Opracował: Piotr Andryszczak
© 2007-2019